22 Eylül 2022 Perşembe

Güç Yüzüklerine Dair

 J.R.R. Tolkien - Akallabeth ve Güç Yüzüklerine Dair



Akallabêth Númenór'un Yıkılışı

Eldar arasında denir ki, İnsanoğlu, Morgoth'un Gölgesi döneminde dünyaya gelmiş ve hızla onun boyunduruğu altına girmiş…

...içlerinden bazıları kötülüğe sırtlarını dönerek akrabalarının topraklarını terk etmiş batıya doğu ilerlemişler…

Sindar dilinde Edain diye isimlendirildiler; çünkü Eldar'la dost ve yandaş oldular, Morgoth'a karşı yapılan savaşa büyük kahramanlıklar gösterdiler.

Batı'nın Efendileri / Morgoth uzaklaştırıldığında gelecek çağar hakkında konuşmak için divan topladılar.

Númenóreanlar, İnsanlar Arasındaki Krallar

Valar, her ne kadar Dúnedain'i uzun bir yaşamla ödüllendirmiş olsa da sonunda üzerlerine çöken yaşamın yorgunluğunu yok etmemişlerdi ve onlar ölüyorlardı hatta Eärendil soyundan gelen kralları bile; onların yaşam süresi Eldar'ın gözünde kısacıktı. Böylece üzerlerini bir gölge kapladı: belki de Morgoth'un iradesi işbaşındaydı ve hâlâ dünyanın içinde dolaşıyordu. Númenóreanlar, İnsanoğlunun yazgısına karşı ve aslında daha çok batıya yelken açmalarını engelleyen Yasak'a karşı önce kalplerinde konuşmaya, sonra da açık açık söylenmeye başladılar.

…yılların sürekli artan yüküne dayanabilenler…

Gölge'nin kalplerinizde yeniden doğup büyümesinden korkarız.

Yasağı açıkça çiğnemeye ya da konulan sınırların ötesine yelken açmaya cesaret edemiyorlardı.

Sauron, bu Çağda, Orta Dünya'da yeniden canlanıp harekete geçmiş ve Morgoth tarafından beslenen kötülüğe geri dönmüş ona hizmet ederek kudretli bir hale gelmişi.

İnsanların Kralı Ar-Pharazôn / kudret ve hükümdarlık arzusuyla doldu.

…ordusunun başına geçip Doğu'ya yelken açtı.

…haberciler göndererek Sauron'a huzuruna gelip sadakat yemini etmesini emretti.

Ar-Pharazôn tamamen kanmamışı, aklına Sauron'un ve içtiği sadakat andının daha iyi korunabilmesi için onun ve Orta Dünya'daki tüm hizmetkârlarının rehine olarak yaşmak üzere Númenór'a götürülmesi gerektiğini düşünüyordu. Bu Sauron'un razı olduğu bir tutsaklıktı,

Ar-Pharazôn sordu: "Karanlığn Efendisi kimdir?"

…onun adı Melkor

Böylece Kral Ar-Pharazôn, önce gizlice, kısa süre sonra da halkının gözleri önünde açıkça Karanlığa ve Efendi Melkor'a tapınmaya başladı…

Sauron, sarayın bahçesinde büyüyen Ak Ağaç'ı, Güzel Nimloth'u kesmesi için Kralı zorladı, çünkü o Eldar ve Valinor'un ışığının anısıydı.

Isildur muhafızları aşarak Ağaç'tan bir meyve kopartıp gitmek için döndü.

Isildur sonunda güçlükle Rómenna'ya döndü, meyveyi Amandil'in ellerine teslim etti ve gücü onu terk etti. Sonrasında meyve gizlice ekilip Amandil tarafından kutsandı; ilk sürgünü çıktı ve baharda filizlendi. İlk yaprağını açtığında, uzun süredir yatmakta olan ölmeye çok yakınlaşmış Isildur ayağa kalktı ve yaraları onun için bir daha sorun yaratmadı.

Kral, Sauron'a boyun eğerek Ak Ağaç'ı kesti ve ardından atalarının sadakatlerine tamamen yüz çevirdi.

Sauron, Númenórean kenti Altın Armenelos'un ortasındaki bir tepenin üzerine görkemli bir tapınak inşa ettirdi

Sauron sunaktaki ilk ateş Nimloth'tan kesilen parçalarla tutuşurdu

Sauron'un gücü her geçen gün arttı, tapmakta kendilerini Ölüm'den kurtarması için kan akıtarak, işkenceler ve büyük kötülükler yapılarak insanlar Melkor'a kurban edildi.

…kadim günlerin müşfik krallarının anıları dünyadan silindi, sayısız korkunç öyküyle karardı.

…ölümün gölgesinde yürüyen Ar-Pharazôn, Sauron'a kulak verdi; Valar'a karşı nasıl savaş açabileceğini yüreğinde uzun uzun düşünüp tartmaya başladı.

Amandil Kralın tasarılarının farkına vararak ümitsizliğe kapıldı

Sevdiğiniz her şeyi kaybedecek ve yaşarken ölümü tadacak, başa bir yerlerde sürgün topraklarını arayacaksınız.

Amandil, geceleyin küçük bir gemiyle yelken açtı, önce doğuya dümen kırdı, bir süre o yönde gidip ardından batıya döndü.

Númenór'un üzerine en korkunç gece kapandı.

Ar-Pharazôn'un donanması engin denizlerden gelip, Avallóne'yi ve Eressëa adasını tamamen kuşattı

Manwë, Ilúvatar'a seslendi, Ilúvatar kudretini gösterip dünyanın biçimini değiştirdi…

Bütün Númenórean gemileri dipsiz derinliklere gömüldü, boğuldular ve sonsuza dek yutuldular. Aman topraklarına ayak basan Ar-Pharazôn ve ölümlü savaşılar yıkılan tepelerin altına gömüldüler: denir ki, Son Savaşa ve Hüküm Günü'ne dek Unutulmuş Mağralar'da hapis kalacaklardı.

Sauron / ölümlü bir beden değildi; ruhu derinliklerden yükseldi, bir gölge, kara bir rüzgâr olarak denizin üzerinden geçerek Orta Dünya'ya, Mordor'a, evine döndü. Barad-dûr'da, yüce Yüzük'ünü yeniden taktı…

…dalgalara gömülen Mar-nu-Falmar hakkında konuşular, Eldarin dilinde Atalante denilen Akallabêth, Yıkılış hakkında…

 

Güç Yüzüklerine ve Üçüncü Çağa Dair

Çok eskiden Beleriand'da yaşayan Sindar halkı tarafından Gorthaur diye anılan

Sauron adlı bir Maia vardı. Arda'nın başlangıcında Melkor onu baştan çıkararak kendisine bağladı ve böylece Düşman'ın hizmetkârlarının en kudretlisi ve en güveniliri oldu, üstelik birçok biçime bürünebildiği için de en tehlikelisiydi, isterse, en uyanıkları bile aldatabilecek kadar soylu ve güzel görünebiliyordu.

 

Sauron'a kulak verdiler ve bilgisi engin olduğu için ondan çok şey öğendiler. O günlerde Ost-in-Edhil demircileri, daha önce yarattıkları her şeyi aşılar; Güç Yüzükleri'ni yaptılar.

Elfler birçok yüzük yaptı; ama Sauron gizlice, diğer tüm yüzüklere hükmedecek olan Tek Yüzük'ü yaptı

Elfler ondan kaçtı; yüzüklerinin üç tanesini kurtarıp uzaklaşırdılar, sakladılar.

Üç, en son yapılan en büyük güce sahip yüzüklerdi. Narya, Nenya ve Vilya

 

İsildur ve Anârion güneye doğu sürüklenmiş sonunda gemilerini, Rhovanion'dan doğup, Belfalas Körfezi'nde batı denizine akmakta olan Ulu Nehir Anduin'e getirmişlerdi; o topraklarda daha sonra Gondor diye isimlendirilen bir krallık kurdular

Sauron, yanında büyük bir güçlü Gondor krallığına saldırdı, Minas Ithil'i ele geçirip orada büyüyen Isildur'un Ak Ağacı'nı yok etti.

Elendil ve Gil-galad birlikte divan topladılar, çünkü artık Sauron'un çok güçlendiğini, karşısına birlik olarak çıkmazlarsa, onun teke tek savaşlarda tüm düşmanlarını yenebileceğini anlamışlardı. Böylece Son İttifak diye anılan bu Birlik'i kurdular, Elfler ve İnsanlardan büyük bir ordu oluşturarak Orta Dünya'nın doğusuna doğu yürüyüş geçtiler

Gil-galad ve Elendil'in ordusu zafer kazandı

Sauron'un kalesini kuşattılar; kuşatma yedi yıl boyunca sürdü

…sonunda kuşatma öylesine daraltıldı ki Sauron'un kendisi öne çıkarak saldırdı; Gil-galad ve Elendil'le boğuştu, ikisini de öldürdü, Elendil'in kılıcı yere düşen bedeninin altında kalarak kırıldı. Ama Sauron da yere yıkılmışı ve Isildur, kırılmış Narsil'in kabza parçasıyla Hükmeden Yüzük'ü Sauron'un elinden keserek aldı.

Böylece En Eski Günler'in ve Karanlık Yıllar'ın ardından Dünya'nın Üçüncü Çağ başladı

 

…kötülük gizlice Kara Diyar'a yeniden girdi, Gorgoroth'un külleri soğuk bir rüzgâr tarafından karışılırdı, karanlık şekiller orada topladı.

…bir gece vakti Gölge Dağları'nı aşarak Mordor'dan çıktılar ve Minas Ithil'e yerleştiler

Bundan sonra orası Büyü Kulesi, Minas Morgul diye anılacaktı

Gil-galad'ın ölümünün ardından Efendi Elrond, bütün Üçüncü Çağ boyunca Imladris'te yaşadı, orada pek çok Elfi ve Orta Dünya'nın tüm halkları arasında bilgili ve güçlü olanları orada bir araya getirdi

Elflerin hiç kirletmeden korudukları Üç Yüzük hakkında, Bilgeler arasında dahi, tek bir sözcük bile açıkça konuşulmuyordu

Elfler anladı ki Safir Yüzük, Yarmavadi'nin aydınlık topraklarında, gökyüzündeki yıldızlarının evinin üzerinde en fazla parlaklığı erişiği Elrond'un yanındaydı; oysa Serttaş Yüzüğü, Galadriel Hanım'ın yaşdığı Lórien Diyarı'ndaydı. Doriath'lı Celeborn'un karısı ve Ormanlık Elflerinin kraliçesi olan Galadriel, aslında Noldor halkındandı, Valinor'daki günlerden önceki Gün'ü de hatırlıyordu, Orta Dünya'da kalan tüm Elflerin en güzeli, en kudretlisiydi. Ama Kızıl Yüzük'ün nerede olduğu yüzüğün kendisine emanet edildiği bilinen Círdan, Elrond ve Galadriel dışında kimse tarafından anlaşılamayacaktı.

 

Kasvetormanı / Sauron'un gölgesi ve dönüşünün işretiydi.

Kasvetormanı'nda ilk gölgeler hissedilmeye başlanırken İnsanlar tarafından Büyücüler diye isimlendirilen Istari, Orta Dünya'nın batısında ortaya çıktı.

Orta Dünya halkları onlara birçok isim verdi, çünkü gerçek isimlerini açıklamamışlardı. Reisleri Elflerin Mithrandir ve Curunír, Kuzeyin İsanları'nın Gandalf ve Saruman diye isimlendirdikleriydi.

…sonunda Gölge döndü ve kudreti giderek büyüdü; işe o zaman Ak Divan diye anılan Bilgeler Divanı'nın ilki toplandı, divana Elrond, Galadriel, Círdan ve diğer Eldar efendilerinin yanı sıra Mithrandir ile Curunír katıldı.

Eski Sauron'un marifetleri üzerine en çok çalışan olduğu için Curunír (o zamanlar Ak Saruman'dı) reisleri olarak seçildi. Galadriel, aslında Divan başkanının Mithrandir olmasını diliyordu ve Saruman onlara biraz tepeden bakıyordu, çünkü kibiri ve hükmetme arzusu çok büyümüşü; ama Mithrandir görevi reddetti

"Ama Tek hâlâ kayıp," dedi Mithrandir,

Curunír, onun aleyhinde konuştu

Elrond'un yüreği şüpheye düşü ve Mithrandir'e dedi ki: "Yine de Tek'in bulunacağı kehanetini söylüyorum, ardından tekrar savaş gelecek ve savaşa birlikte bu Çağda bitecek. Doğusu böylece, ikinci karanlık sona erecek, biraz tuhaf bir rastlantı bizi kurtaracak ama ne olduğunu göremiyorum."

"Dünya'nın tuhaf rastlantıları pek çoktur," dedi Mithrandir, "ve Bilgeler sendelediğinde yardım çoğunlukla zayıfın ellerinden gelir."

Dol Guldur'a saldırdılar ve Sauron'u kalesinden sürdüler, Kasvetormanı kısa bir süre için yeniden güzelleşti. Ama saldırılan çok geçti. Çünkü Karanlık Efendi bunu önceden görmüş tüm hazırlıklarını çoktan tamamlamışı; ve onun Dokuz Hizmetkâr'ı, Ulairi, gelişinin hazırlarını yapmak için önceden gitmişi. Bu yüzden kaçış bir hileydi, kısa süre içinde geri döndü, Bilgeler onu engelleyemeden Mordor'daki krallığına yeniden girdi ve Barad-dûr'un karanlık kulelerini bir kez daha yükseltti. Ve o yıl Ak Divan son kez toplandı, Curunír Isengard'a çekildi ve kendisinden başa kimseyi dinlemedi.

Tek Yüzük yeniden bulunmuştu

Yüzük, onların araştırmaya başlamalarından uzun zaman önce, Nehir'in kıyısına yerleşmiş küçük bir balıkçı topluluğundan biri tarafından bulunarak Kralların Gondor'da çöküşünden önce Anduin'den uzaklaştırılmıştı

…orkların takibinden kurtulmak için yeryüzünün derinliklerine kaçan bir yolcu tarafından yeniden bulunana dek ve çok uzak bir ülkeye gitti, tam olarak Eriador'un batısına yerleşmiş olan Küçük Halk, Buçukluklar, Periannath diyarına.

…

Isildur'un Varisi, İnsanoğlu'nun hükümdarlığını eline geçirdiğinde, Batı'nın egemenliği ona geçtiğinde, Üç Yüzük'ün kudreti de sona ermiş İlkdoğanlar için dünya yaşanıp grileşişi. O dönemde Noldor'un sonuncuları da Gri Limanlar'dan yelken açarak Orta Dünya'yı sonsuza dek terk ettiler.

 

Yılların Öyküsü (Batı Ülkeleri Kronolojisi)

İlk Çağ Valinor Ordusu'nun Thangoridrim'i yıktığı ve Morgoth'un devrilişiyle sonuçlanan Ulu Savaşla sona erdi.

 

İkinci Çağ Morgoth'un hizmetkârı Sauron'un ilk yeniliş ve Tek Yüzük'ün elinden alınışıyla sona erdi.

O günler, Orta Dünya'daki İnsanlar için karanlık yıllardı, ama Númenór'un görkemli yıllarıydı.

Elf kadınlarının en yücesi olan Galadriel / Nargothrond Kralı olan ve yaşamını Barahir oğu Beren'i korumak için feda eden, İnsanların Arkadaş Felagund Finrod'un kız kardeşiydi.

Yıl 1500: Sauron'un öğrettikleriyle Elf demircileri ustalıklarının zirvesine ulaştı. Güç Yüzükleri'ni dövmeye başladılar, y. 1590 Üç Yüzük'ün yapımı Eregion'da tamamlandı, y. 1600 Sauron, Orodruin'de Tek Yüzük'ü dövdü. Barad-dûr'u tamamladı.

Yıl 2251: Tar-Atanamir tahta çıktı. Númenóreanlar arasında bölünmeler ve isyan başladı. Yaklaşık bu dönemde Dokuz Yüzük'ün köleleri olan Nazgûl ya da Yüzüktayfları ilk kez görüldü.

Yıl: 3319 Ar-Pharazôn, Valinor'a saldırır. Nümenor'un sulara gömülüş. Elendil ve oğulları kaçar.

Yıl: 3429 Sauron, Gondor'a saldırır. Minas Ithil'i ele geçirir ve Ak Ağaç'ı yakar.

Sauron, Elendil ve Gil-galad tarafından ölümleri pahasına yere yıkılır. Isildur, Tek Yüzük'ü alır. Sauron kaçar ve Yüzüktayfları gölgelerin içine çekilir.

 

Üçüncü Çağ

Yaklaşık olarak bin yıl geçtiğinde Ulu Yeşilorman'ın üzerine ilk gölge düşü; Istari ya da büyücüler Orta Dünya'da görülmeye başlandı.

Yüzükler Eldar'ın en güçlü üç kişisinin ellerindeydi: Gil-galad, Galadriel ve Círdan.

Gil-galad, ölmeden önce yüzüğünü Elrond'a vermişi; Círdan da daha sonra Mithrandir'e.

 

Yüzük Savaşı'yla sona erdi; ama Dördüncü Çağ Efendi Elrond'un ayrılışına kadar başlamadı

…

Türkçeleştiren: Funda Önkol & Çetin Şen

Altıkırkbeş Yayınları, 2000

 

10 Eylül 2022 Cumartesi

Niteliksiz Adam

Robert Musil - Niteliksiz Adam

 


Avusturya-Macaristan İmparatoru Franz Joseph’in saltanatının 70. Yılı… Kutlamalarda ülkenin dünya siyasetinde üstünlüğünü ortaya koymaya yönelik fikirler araştırılıyor / tartışılıyor…

Roman, I. Dünya Savaşı'nın patlak vermesine katkıda bulunan siyasi ve kültürel süreçlerin bir analizini/eleştirisini sunuyor.

Modern yaşama dair analizler ve eleştiriler rasyonel modern tiplerin hayatından kesitler, tartıştıkları fikirler/düşünceler aracılığıyla sergileniyor. Anlatıların bütünü dikkate alındığında modernitenin insanların kendilerini güvende hissettikleri maneviyattan yoksun yapısına vurgu yapıldığı ortaya çıkıyor. Romanda modern yaşama “entegre” olamayan kişi modeli Ulrich’tir (Moosbrugger de böyle biridir). Yetenekli biridir fakat iş bulamayacak kadar niteliksizdir.

 

Romanda dişe dokunur bir olay akışı yok, bir şey olmuyor; olay anlatısı değil bu.

 

Ulrich, 32 yaşında, matematikçi, kafası karışık, sürekli olarak olayların akışına dair düşüncelerle meşgul, gerçekliğe iltifat etmiyor fakat iltifat etmediği gerçekliğe bağımlı olduğunu reddetmiyor, bu ikilem “niteliksiz adam” ile formüle ediliyor.

 

Moosbrugger, bir fahişeyi öldürdüğü için mahkum edilmiş; Diotima, Ulrich’in kuzeni, verdiği davetlere katılan kişileri fikirleriyle etkiliyor; General Stumm von Bordwehr, son asrın düşünce ürünlerini kataloglamakla meşgul; Fischel, mutlu, huzurlu burjuva ve tabii ki liberal; Ulrich’in okul yıllarından arkadaşı Walther ve akli dengesi yerinde olmayan karısı Clarisse, entelektüel Paul Arnheim, aristokrat Kont Leinsdorf romandaki diğer bazı tipler…

 

…

Giriş (Ernst Fischer)

Ölümsüzlük, ipotek değildir (Musil) 1942’de sürgünde, yoksul biri olarak öldü,

 

Ben ve dış dünya… uyum oluşturmaktan uzaktır…

 

Yazar kimdir? Zamanın bilgisiyle ve o zamanın yararları doğrultusunda yaratan kişi… Zamanın iyi egosu… Zamanın zamana karşı çalışan avukatı…

 

Edebiyatın görevi olanı değil, olması gerekeni anlatmaktır.

Gerçeklik edebiyat için malzemedir.

Prometheus ilkesi; ruhun savaşma güçlerini gereksiz olandan ayırıp asıl önem taşıyanın hizmetine veren bir ilke… Büyüklük ilkesi.

 

Tasvir ettiği, çökmekte olan burjuva dünyasıdır.

Boş sözler ve yalan, edebiyatın ölümcül günahları…

 

Okyanusları ve kıtaları oyun oynarcasına aşan modern ruh için hiçbir şey, bir sonraki köşeyi dönünce karşılaşılabilecek ruhlarla bağlantı kurmak kadar olanaksız değildir (s. 373-374).

İnsanlık için önem taşıyan sorular, akılcılığa ve akılcılık karşıtlığına ilişkin kalem tartışmaları yüzünden yalnızca bir kargaşaya sürüklenebilir.

 

Ahlaki tutarlılığın olmadığı yerde mutluluk yoktur. İnancı temel almayan mutluluk da yoktur.

 

Her şeyi pazara götüren bu dünyada kadın, yalnızca bir mal değil, fakat birçok bakımdan aynı zamanda erkeğin bir yaratıcısıdır.

 

Düşünen bilincin iki durumu; biri dünya, insanlar ve kendimizle olan ilişkilerin normal durumu…

İkincisi aşk durumu, iyilik durumu, dünyaya sırtını dönme durumu…

 

Toplumsal düzenin dışında var olmak / bu olanaksızdır.

…

 

Niteliksiz Adam

1 – Ki, İlginç ama, Buradan Bir Sonuç Çıkmayacak

Atlantiğin üzerinde barometrik bir minimum vardı…

1913 yılının güzel bir Ağustos günüydü…

 

Yıllar sürmüş bir ayrılığın ardından geri dönen biri,

Fren… kamyon… kaza… adam kendi dikkatsizliği yüzünden zarar görmüştü.

 

Niteliksiz adam, bağımsızlığı severdi. Kendisi 32, babası ise 69 yaşındaydı.

Aristokratların evlerinde özel ders veren bir öğretmen olarak hayata atılmıştı.

Soylu sınıfın hukuk danışmanlığına yükselmişti.

 

Modern insan klinikte doğuyor ve klinikte ölüyor: O halde aynı zamanda bir klinikte yaşamalıydı (s. 92).

 

Her istediğini gerçekleştirebilen kişi, kısa süre sonra artık ne istemesi gerektiğini bilemez olur.

 

İnsan evini barkını kurunca bir de eş bulmalıdır.

 

Ulrich 32 yaşında, bu yaşta düşmanlığın ve aşkın biraz daha zamana ihtiyacı vardır.

 

Güçlerin egemenliğindeki bir ortak yaşamda, insan fazla duraklamadığı ve düşünmediği taktirde, her yol iyi bir hedefe götürür. Hedefler kısa vadelidir ama yaşamın kendisi de kısadır.

Erişilen, ruhu biçimlerken, erişilemeyecek olanı istemek ruhu yalnızca çarpıtır; mutluluk açısından insanın ne istediği çok az önem taşır, tek önemli olan istenene ulaşmaktır (s. 109).

 

Önemli bir olmak isteği… Ulrich sanki içinde bu istekle doğmuştu (kim bunun dışındadır?)

Okul döneminde Napolyon’u böyle bir saymıştı.

Bunun sonucunda okuldan kurtulur kurtulmaz bir süvari alayında sancaktar olmuştu.

Daha sonra mühendis oldu. Sonra da matematik okudu.

 

Herkes, ruhun matematik tarafından yıkıldığına ve matematiğin insanı bir yandan yeryüzünün efendisi kılarken öte yandan da makinenin kölesi yapan kötü bir aklın kaynağı oluğuna tanıklık ediyor (s. 120).

 

Bonadea, büyük düşüncelerin peşindeydi. …tanınmış bir adamın karısı ve iki güzel oğlan çocuğunun sevecen annesiydi.

 

(Ulrich) yeteneklerine uygun bir kullanım bulabilmek amacıyla yaşamından bir yıl izin almaya karar verdi.

 

Moosbrugger, bir kadını öldürmüştü… yoksuldu… sadece bakmakla yetinirdi…

(Öldürme nedenine dair) …yalnızca tiksintiden ve nefretten söz edilebilirdi.

 

Bir adam nereye gittiğini ne kadar bilmiyorsa o kadar ilerler.

 

Diotima yahut Ermelinda yahut Hermine… Kocası bakanlıkta önemli bir mevkide

 

…yalan söylediğinde hep bir adım ilerliyor…

 

İnsan şairleri ve yazarları okuyabilir, filozofları inceleyebilir, resim satın alabilir ve geceler boyu sohbetlere dalabilir: ama bütün bunlardan kazandığı, düşünen bilinç midir? Diyelim ki kazandı: Ama sahip midir artık ona? Çünkü bu bilinç, ortaya çıktığı rastlantısal biçime öylesine sıkı bağlıdır ki! Onu kendine mal etmek isteyen insanın içinden geçip gider ve geride yalnızca bir parça sarsıntı bırakır (s. 277).

 

(tartışılan öneriler) …çeşitlenen insani yararlar nedeniyle yitip gitmiş olan insani bütünlüğü yeniden bulabilmek…

Bu önerilerden hiçbiri asıl önemli olan o birleştirici güce sahip değildi!

 

Devlet, halkların kavgasında kendini ayakta tutabilme gücüydü.

 

Ruh / en tuhafı, genç insanların bu sözcüğü gülmeden söyleyememeleridir.

…insan doğrudan benim ruhum demeyi göze alamaz.

 

Gençlikte ruh / güvensizlik duygusudur.

Yaşlılıkta şaşkınlık…

Sevilen insan, başka zamanlarda hep bir şeyin eksik olduğu noktada durur gibidir.

 

İdealler ve Ahlak, Ruh Diye Adlandırılan Büyük Deliği Doldurmanın En İyi Aracıdır

 

(Arnheim) Tanrı, modern olmaktan son derece uzaktır.

Peki dinden başka ne var? Ulus mu? Devlet mi?

Geriye yalnızca sanat kalıyor.

Ama bugün sanatın nasıl görünüm sergilediğini biliyoruz. Genel bir parçalanmışlık; herhangi bir bağlamdan yoksun aşırı uçlar.

Ama nihayet yaşıyoruz ve bir şeyler uğruna yaşamak zorundayız.

 

Kendini yaşama isteğinden özgür kılmış olan bir adamın ötekilere üstünlüğü çok fazladır.

 

Okyanusları ve kıtaları oyun oynarcasına aşan modern ruh için hiçbir şey, bir sonraki köşeyi dönünce karşılaşılabilecek ruhlarla bağlantı kurmak kadar olanaksız değildir (s. 373-374).

 

Eylem, dünyanın yüreğine işlemeli.

 

(Moosbrugger) …hiçbir şey tek başına ele alınamazdı, çünkü her şey birbiriyle ilintiliydi. Ve yaşamında bir kıza şöyle dediği olmuştu: “bir güle benzeyen dudaklarınız!”, ama ansızın sözcüğün dikişleri sökülmüştü ve ortaya çok kötü bir şey çıkmıştı (s. 401).

 

…insanı bir ahlakı bulunan insan düzeyine ancak cezalandırılabilme niteliği yükseltti…

 

…bütünüyle kavranmış bir şey bir çırpıda kapsamını yitirir ve bir kavramın kalıbında eriyip gider.

 

Filozoflar, emirlerinde orduları bulunmayan, bu nedenle de dünyayı bir sistemin içine hapsederek onun üzerinde egemenlik kuran zorbalardır.

 

(Kadın hakkında konuşuluyor) …eşi, kadının bedeninden uçup gidiyor, geriye yalnızca yastıklarıyla, yatağıyla ve düş görmekte olanla birlikte, dünyada sevecenliğiyle yapayalnız kalmış beyaz bir buluta dönüşen bir düşü andıran bu beden kalıyor.

 

…büyün mesleki ideolojiler soyludur ve örneğin avcılar, kendilerini ormanların kasapları diye nitelendirmeyi akıllarının ucundan bile geçirmezler…

Demek ki bir uğraşın o uğraşı uygulayanlar çevresindeki tanımlanışının pek bir değeri yoktur (s. 486).

 

İnsanlık yeryüzüne oturmuş… neresiyle oturuyorsa orasıyla temas etmiş…

 

…artık bilimden vazgeçeceğim. Yani yeni kuşaktan yana saf değiştiriyorum. Bilginin kazanç hırsıyla akraba olduğu, acınası bir tasarruf eylemini temsil ettiği, burnu kaf dağında bir iç kapitalizmden başka bir şey olmadığı konusunda size yemin edersem, bana inanır mısınız? / s. 498

 

…bütün nitelikli insanların çocuklarıyla ya da hizmetçileriyle konuştuklarında birer idealist kesilmeleri…

 

Türkçeleştiren: Ahmet Cemal

Yapı Kredi Yayınları, 1. Basım, Kasım 1999

 

9 Eylül 2022 Cuma

Stanley Wiater, Christopher Golden, Hank Wagner - Stephen King Evreni - Notlar

Stanley Wiater, Christopher Golden, Hank Wagner - Stephen King Evreni - Notlar

Stephen King'in Dünyalarına Bir Rehber

The Complete Stephen King Universe, A Guide to the Worlds of Stephen King, Martin's Griffin Press, New York, 2011

 


Giriş

Karanlık Kule (The Dark Tower) King’in tüm eserlerini bir arada tutan omurgadır.

King'in kendi ifadesiyle Roland'ın dünyası "Jüpiter"dir; O (It), Mahşer (The Stand), Uykusuzluk (Insomnia), Tılsım (The Talisman) ve 'Salem's Lot gibi bağımsız görünen tüm romanlar bu devasa Güneş Sistemi'nin birer parçasıdır.

 

King kurgusu

Temel Gerçeklik (Primary Reality): Castle Rock, Derry ve 'Salem's Lot gibi kurgusal Maine kasabalarının yer aldığı ana evren.

Richard Bachman Evreni: King'in takma adıyla yazdığı daha karanlık, distopik/gerçekçi evren.

Orta-Dünya / İç-Dünya (Mid-World): Karanlık Kule serisinin geçtiği boyut.

 

Çoklu evrendeki tüm hikayeler aslında aynı kozmik savaşın farklı cepheleridir. Karakterler (örneğin Peder Callahan veya Randall Flagg) boyutlar arasında geçiş yapar.

 

Birinci Bölüm - Kara Kule ve Stand Dünyaları

King'in Derry, Castle Rock veya 'Salem's Lot gibi kasabalarda geçen eserleri bağımsız gibi görünse de, hepsi Kule'nin etrafında dönen paralel gerçekliklerdir. Bütün zaman, uzay ve gerçeklik boyutları Kule'ye ve onu tutan "Işınlar"a (Beams) bağlıdır.

 

Mahşer'deki alev alev gözlü Randall Flagg, Ejderhanın Gözleri'ndeki saray büyücüsü, Karanlık Kule'deki Büyücü Marten Broadcloak / Walter o'Dim aslında aynı kozmik kötülüğün farklı maskeleridir. / Randall Flagg

 

Kızıl Kral (Crimson King), Işınları yok edip Kule'yi yıkmak için psişik yetenekli insanları ("Kırıcılar") köleleştirir. Buna karşılık, farklı romanlardaki kahramanlar (Ralph Roberts - Insomnia, Ted Brautigan - Hearts in Atlantis, Jack Sawyer - Black House, Peder Callahan - 'Salem's Lot) bilerek ya da bilmeyerek Roland'ın ka-tet'i ile aynı safta Kızıl Kral'a karşı savaşır.

 

King'in 1999'daki geçirdiği kaza sonrası Kara Kule serisine kendini bir karakter olarak dahil etmesiyle, okuyucunun ve gerçek dünyanın da bu çoklu evrenin bir parçası olduğu kurgusal bir yapı kurulmuştur.

 

Mahşer (The Stand): Randall Flagg'in ilk kez ortaya çıktığı ana dünya. Roland ve ekibi Sihirbaz ve Cam romanında bu terkedilmiş dünyadan geçer.

 

Ejderhanın Gözleri (The Eyes of the Dragon): Orta Dünya'ya komşu/benzer bir fantezi diyarı. Flagg burada büyücüdür. Roland, bu kitaptaki Thomas ve Dennis ile karşılaştığını hatırlar.

 

'Salem's Lot: Peder Donald Callahan, Kasaba'daki vampir dehşetinden kaçtıktan sonra boyutlar arası geçiş yaparak Roland'ın ekibine katılır.

 

Uykusuzluk (Insomnia): Derry'de geçen romanda Kızıl Kral doğrudan olaylara müdahale eder. Küçük Patrick Danville'in hayatı kurtarılır; Patrick, Kule 7'de Roland'ın kaderini belirler.

 

Atlantis'teki Kalpler (Hearts in Atlantis): Kızıl Kral'ın Işınları yıkmak için psişik çocukları (Kırıcılar) topladığı alt metin.

 

Kara Ev (Black House): Jack Sawyer, Bölge (The Territories) ve Kırıcıların tutulduğu Büyük Kombina ile yüzleşir.

 

O (It): Şehir altındaki yaratık "IT" ile kapışmada geçen ve Kule'yi koruyan 12 Koruyucu'dan biri olan Maturin (Kaplumbağa) görünür.

 

Kara Kule: Silahşör

Her Şeyin Başlangıcı: "Siyah giysili adam çölü geçerek kaçtı ve silahşör onu takip etti." cümlesiyle başlayan eser, Stephen King'in devasa çoklu evreninin (SKU) ilk resmi yapı taşıdır. İlk olarak The Magazine of Fantasy & Science Fiction dergisinde beş parça olarak yayımlanmıştır.

 

Roland’ın dünyası ("Orta Dünya"), eski teknolojik ve büyüsel ihtişamını kaybetmiş, "ilerlemiş" (entropiye yenik düşmüş) feodal/kıyamet sonrası bir dünyadır. Zamanın, yönlerin ve pusulaların anlamını yitirdiği bir bozulma süreci yaşanmaktadır.

 

Ka (Kader): Roland’ın katı, duygusuz ve fedakâr yapısı "Ka" kavramıyla açıklanır. Roland, tutkuyla bağlandığı her şeyi (aşkı Susan Delgado, küçük çocuk Jake Chambers) Kule yolunda feda etmek zorunda kalır.

 

Roland, tıpkı Yıldız Savaşları'ndaki Luke Skywalker veya Obi-Wan Kenobi gibi düzeni sağlayan kadim bir şövalye sınıfının (Silahşörler) son temsilcisidir.

 

Roland Deschain: Arthur Eld'in (Kral Arthur) soyundan gelen, Gilead Lordu Steven'ın oğlu. Son silahşör.

 

Walter / Marten / Flagg (Siyah Giysili Adam / Lejyon): Kızıl Kral'ın hizmetindeki çok yüzlü şekil değiştiren büyücü. Roland'ın annesini baştan çıkarmış, Gilead'ı yıkıma sürüklemiştir.

 

Jake Chambers: Başka bir boyuttaki (New York) gerçeklikten gelen çocuk. Roland'ın hırsı yüzünden uçurumdan düşerek ölür, ancak ilerleyen kitaplarda "Ka" sayesinde geri dönecektir.

 

Kızıl Kral (Crimson King): Bütün kötülüğün arkasındaki ana güç; Kule'yi tutan Işınları yıkarak kaos yaratmak isteyen varlık.

 

Kule (The Dark Tower): Tüm gerçekliklerin, boyutların ve zamanın kesişim noktası (ekseni).

 

Kara Kule II: Üçün Çizimi

Ka-tet'in Doğuşu: İlk kitap sadece Roland’ın bireysel arayışına odaklanırken, bu kitap Ka-tet (kader birliğiyle birbirine bağlı grup) kavramını inşa eder. Roland, Okyanus sahilinde bulduğu mistik kapılardan geçerek farklı zaman dilimlerindeki New York'lardan yeni silahşörler devşirir:

Eddie Dean (1987): Heroin bağımlısı genç bir uyuşturucu kuryesi.

Odetta Holmes / Detta Walker (1963): Çoklu kişilik bozukluğuna sahip, tekerlekli sandalyeli bir kadın (ikilisi Susannah Dean'de birleşir).

Jack Mort (1977): "İtici" lakaplı psikopat bir seri katil.

 

Roland, Jack Mort'un bedenini ele geçirip onu metrosunun önüne atarak Jake Chambers'ın 1977'deki ölümünü engeller. Bu müdahale, zaman-mekân sürekliliğinde devasa bir paradoks yaratır: Eğer Jake ölmediyse, Roland onu hiç tanımamış olmalıdır. Bu durum üçüncü kitapta Roland ve Jake'in zihnini deliliğin eşiğine getirecektir.

 

Kara Kule III: Çorak Topraklar

Bu kitapta Roland’ın dünyasının (Orta Dünya) neden çöktüğü ve bozulduğu açıkça anlaşılır. Dünya, entropi yüzünden kelimenin tam anlamıyla fiziksel olarak genişlemekte, mesafeler uzamakta, yönler ve pusulalar işlevini yitirmektedir.

Binlerce yıl önce var olan teknolojik açıdan gelişmiş bu medeniyet, evreni tutan doğaüstü gücü teknolojiyle stabilize etmek için Kule merkezli 12 Portal ve bu portalları koruyan siber/robotik Muhafızlar (Guardians) inşa etmiştir.

 

İkinci kitapta Roland'ın Jack Mort'u öldürmesi, Jake'in New York'ta ölmesini engellemiştir. Bu durum Roland ve Jake'in zihinlerinde devasa bir paradoks yaratır (hem Jake'in öldüğünü hem de hiç ölmediğini hatırlar iki karakter de). İkisi de deliliğin eşiğine gelir. Paradoks, Jake'in New York'taki boş bir arsada yetişen mistik bir Gül sayesinde Roland'ın dünyasına yeniden geçiş yapmasıyla çözülür.

 

Gruba katılan tüylü ve zeki hayvan Oy (billy-bumbler) ile birlikte 5 kişilik asıl Ka-tet tamamlanmış olur.

 

İntihar eğilimli, çift kişilikli süper bilgisayar/tren Blaine the Mono ile Lud kentindeki savaş öne çıkar. Griler (Grays) çetesinin lideri Tik-Tak Adam (Andrew Quick) ölümden kurtarılarak Richard Fannin (Randall Flagg) tarafından hizmetine alınır.

 

Kara Kule IV: Büyücü ve Cam

Kitap, Roland'ın gençliğini anlatırken fantastik ögelerden çok klasik Western ve Shakespeariyen trajedi motiflerini (John Ford sineması havasında) kullanır. Roland, Gilead tarihinin en genç silahşörü olduktan sonra dostları Cuthbert ve Alain ile Mejis'e gönderilir.

 

Roland, Maerlyn'in Gökkuşağı (Maerlyn's Grapefruit / Pembe Büyülü Küre) adlı mistik cam nesneye baktığında, Kule'nin hastalandığını, evrenin dokusunun söküldüğünü ve kendisini bekleyen tek gerçek amacın Kara Kule'ye ulaşmak olduğunu ilk kez anlar.

 

Roland'ın hayatı boyunca gerçekten sevdiği tek kadın Susan Delgado'dur. Susan'ın trajik bir şekilde yakılarak öldürülmesi ve Roland'ın büyü etkisiyle öz annesini (Gabrielle Deschain) yanlışlıkla katletmesi, onun o soğuk, pratik ve tek odaklı kişiliğini (Tull kasabasındaki katile dönüşme sürecini) şekillendirir.

 

Ka-tet, Blaine the Mono treninden kurtulduktan sonra boyutlar arası perdenin inceldiği bir "incecik"ten (thinny) geçer. Kendilerini The Stand (Mahşer) romanındaki Kaptan Trips virüsünün nüfusu yok ettiği 1986 yılının Kansas'ında (Topeka) bulurlar. Duvarlarda "Kızıl Kral'a selam olsun!" (Hail the Crimson King) yazıları görünür.

 

Büyücü Marten Broadcloak, Walter O'Dim, Richard Fannin ve Randall Flagg'in aslında aynı kozmik varlık olduğu kesinleşir. Flagg, Kule'yi devirmek isteyen Kızıl Kral'ın (Crimson King) en üst düzey hizmetkarıdır.

 

Kara Kule V: Calla'nın Kurtları

King'in geçirdiği kaza sonrası seriyi bitirme hızı artmış, aynı zamanda kendisi de kurgusal bir karakter olarak romanın evrenine dahil edilmeye başlanmıştır. 'Salem's Lot kitabının bu evrende fiziksel bir roman olarak bulunması, gerçeklik ve kurgu arasındaki sınırları fırlatır.

 

Stephen King'in yazarlığa adım attığı yaş (19) ve geçirdiği kaza tarihi (19 Haziran 1999) üzerinden kurgulanan 19 sayısı, tüm evreni ve kader ağını (Ka) bir arada tutan kozmik bir sayısal koda dönüşür.

 

Gök Gürültüsü (Thunderclap) bölgesinden gelen ve ikiz çocuklardan birini kaçırıp zihinsel/fiziksel olarak sakatlayan (roont) "Kurtlar"ın aslında insansı robotlar (Dr. Doom kılığında, Star Wars ışın kılıçları ve Harry Potter patlayan "sneetch" küreleri taşıyan Kuzey Merkez Pozitronik yapımları) olduğu ortaya çıkar.

 

New York'taki İkinci ve 46. caddelerin köşesindeki boş arsa ve orada yetişen Kutsal Gül, çoklu evrenin kalbidir. Kızıl Kral'ın paravan şirketi Sombra Corporation'ın bu arsayı ele geçirmesini önlemek için Susannah'ın mirası kullanılarak Tet Corporation kurulur.

 

'Salem's Lot romanının trajik rahibi Donald Callahan, vampir avcılığı sonrası öldükten sonra Orta Dünya'ya geçer ve elindeki mistik Kara 13 (Black Thirteen) küresiyle Ka-tet'in 6. üyesi olur.

 

Susannah, Çorak Topraklar kitabındaki iblis tarafından tecavüze uğradıktan sonra, bünyesinde Mia adında yeni bir kişilik ve Kızıl Kral'ın evladı olan "Chap" (Mordred Deschain) adında büyülü bir cenin taşımaya başlar.

 

Kara Kule VI: Susannah'ın Şarkısı

Roman, sadece 24 saatlik çok kısa bir zaman dilimini kapsar. En büyük kırılma noktası, Stephen King'in bir "karakter" olarak doğrudan kendi hikâyesine dâhil olmasıdır. Roland, yaratıcısı olan (ya da Tanrı/Gan tarafından araç olarak kullanılan) genç Stephen King ile yüzleşir.

Calla Bryn Sturgis'ten açılan Kapı Mağarası aracılığıyla Ka-tet ikiye bölünür:

  1. 1999 New York: Susannah/Mia'nın peşinden giden Jake, Peder Callahan ve Oy.
  2. 1977 Lovell, Maine: Calvin Tower'ı ararken yolları Stephen King ile kesişen Roland ve Eddie.

 

Peder Callahan ve Jake, Kara 13'ü Nötrleştirmek için Dünya Ticaret Merkezi'nin (World Trade Center) altındaki kiralık bir kasaya kilitlerler. Jake'in "Ya bina üstüne yıkılırsa?" cevabı, 2001'deki 11 Eylül saldırılarına doğrudan ve tüyler ürpertici bir göndermedir.

 

Romanın sonunda King'in kurgusal çalışma günlüğünün ardından, Stephen King'in 19 Haziran 1999'da (geçirdiği gerçek kazanın tarihi) bir araç çarpması sonucu "öldüğünü" bildiren sahte bir gazete kupürü yer alır.

 

Gan: Stephen King'i bir araç olarak kullanan, tüm evrenlerin yaratıcısı kozmik Tanrı.

 

Kara Kule VII: Karanlık Kule

Romanın ve tüm serinin en radikal noktası, Roland'ın Kule'nin zirvesine ulaştığında yaşadığı keşiftir. Kule'ye ulaşmak nihai bir son değil, tamamlanması gereken bir arınma döngüsüdür. Roland, hikâyenin en başındaki çöle geri gönderilir; ancak bu kez yanında Eld Boynuzu (Horn of Eld) vardır. Bu detay, sonraki döngünün bir öncekinden farklı ve muhtemelen kurtuluşla sonuçlanabileceğine dair güçlü bir umut simgesidir.

 

Kitap yayımlandığında eleştirmenlerden iki farklı tepki almıştır. Bir kısım eleştirmen kurgunun aşırı karmaşıklaşmasını (pulp metafiction) eleştirirken; diğer kesim eser anlatısının gücünü, fedakarlığı ve ikinci şansların kurgusal değerini vurgulayarak eseri modern bir başyapıt olarak nitelendirmiştir.

 

Roland'ın Kule'ye ulaşma yolculuğu, Ka-tet üyelerinin (Eddie, Jake, Callahan, Oy) birer birer hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan duygusal bir yıkım sürecidir.

 

Roland Deschain: Kule'ye tek başına girer ve zaman döngüsünün başına (Eld Boynuzu ile) geri döner.

 

Eddie Dean: Devar-Toi (Kırıcılar Kampı) baskınında Pimli Prentiss tarafından vurularak ölür.

 

Jake Chambers: Maine'de Stephen King'i minibüs kazasından kurtarmak için kendini feda eder.

 

Susannah Dean: Patrick Danville'in çizdiği kapıdan geçerek alternatif bir New York'a gider ve Eddie/Jake ile buluşur.

 

Oy (LTD): Roland'ı Mordred'in saldırısından korumaya çalışırken hayatını kaybeder.

 

Mordred Deschain: Flagg ve Mia'yı öldürdükten sonra Roland'a saldıran dev örümcek-insan melezidir; Roland tarafından vurulur.

 

Randall Flagg: Mordred'i kontrol etmeye çalışırken onun gerçek formuna yenik düşer ve Mordred tarafından yutulur.

 

Kızıl Kral (Crimson King): Kule'nin balkonunda kıstırılmıştır; Patrick Danville tarafından çizilip silinerek etkisiz hale getirilir (sadece gözleri kalır).

 

Patrick Danville: Dandelo'nun esaretinden kurtarılır; çizimleri gerçekliğe dönüştürme yeteneğiyle Kızıl Kral'ı yok eder.

 

Ted Brautigan & Dinky: Devar-Toi'deki Kırıcılar direnişini yöneterek Işınların yıkımını durdururlar.

 

Ejderhanın Gözleri (The Eyes of the Dragon)

Eser, görünüşte krallar, zeki prensler, zehirler ve zindanlardan oluşan klasik bir peri masalı gibidir; ancak alt metninde yetişkinlere dönük politik entrikalar ve Stephen King evreninin karanlık dokusunu barındırır.

 

Büyücü Flagg'in aslında Delainli olduğu ve yüzyıllar boyunca farklı kılıklarda bu krallığı yıkıma sürüklemeye çalıştığı anlaşılır. Delain krallığı, Karanlık Kule serisindeki Orta Dünya (Mid-World) coğrafyasının doğrudan bir parçasıdır.

 

Flagg'in Delain'den kaçmasının ardından Thomas ve Dennis onun peşine düşerler. Bu takip, Kara Kule II: Üçün Çizimi romanında Roland Deschain tarafından açıkça anılır (Roland, bir zamanlar Flagg'in peşinde olan Thomas ve Dennis adında iki genç adam gördüğünü hatırlar).

 

Flagg'in okuduğu "deli Alhazred tarafından yazılmış, insan derisi kaplı kitap", H. P. Lovecraft'ın Cthulhu Miti'ndeki ünlü Necronomicon kitabına yapılmış açık bir hürmet duruşudur.

 

Karakterler

Peter: Delain'in meşru kralı; zekâsı ve iplik tezgahıyla İğne zindanından kaçar.

Delain'i Flagg'in karanlığından kurtaran adil hükümdar.

 

Thomas: Flagg tarafından manipüle edilen küçük prens; vicdan azabıyla Flagg'e isyan eder.

Flagg'i yok etmek için Dennis ile dünyalar arası takibe çıkan trajik figür.

 

Flagg (Büyücü): Kral Roland'ı zehirleyen, Peter'a iftira atan kadim kötü varlık.

 

Kral Roland (Delain): Delain'in öldürülen iyi ama saf kralı.      

Gileadlı Silahşör Roland Deschain ile sadece isim benzerliği vardır (akrabalıkları yoktur).

 

Cooslu Rhiannon: Metinde adı geçen kadim cadı.  

Kara Kule IV: Büyücü ve Cam romanındaki kötücül cadı Rhea of the Coos.

 

Dokuj (Ejderha): Kral odasının duvarındaki doldurulmuş ejderha başı.

Gizli geçidi ve ejderha gözlerinden odanın izlenmesini sağlayan kritik mekanizma.

 

Tılsım

Roman, Mark Twain'in Tom Sawyer ve Huckleberry Finn eserlerindeki yolculuk/büyüme temasını büyüleyici bir fanteziyle birleştirir (Jack'in soyadı "Sawyer"dır). Ayrıca, Sunlight Gardener Home sahneleri Charles Dickens'ın Oliver Twist eserindeki kasvetli ve sadist kurum atmosferine açık bir göndermedir.

 

King ve Straub, paralel evren fikrini "Bölgeler" ve dünyamızdaki insanların diğer evrendeki yansımaları olan "İkizler" kavramıyla tanıtır.

 

Tılsım'ın (The Talisman) korunduğu "Kara Otel" (Black Hotel), boyutlar arası bir omurgadır. Jack Tılsım'a dokunduğunda tüm evrenlerin ve zamanların akışını görür; bu anlarda beliren görüntülerden biri de Roland Deschain'in Kara Kule'sidir.

 

Romanın devamı niteliğindeki 2001 yapımı Kara Ev (Black House), bu evreni doğrudan Karanlık Kule kurgusunun merkezine (Kırıcılar, Kızıl Kral ve Roland Deschain) bağlar.

 

Karakterler

Jack Sawyer: Annesini ve Kraliçe'yi kurtarmak için Tılsım'ın peşine düşen genç.

Lily Cavanaugh: Jack'in kanserden ölmek üzere olan aktris annesi.

Wolf (Kurt): Bölgelerden gelen, Jack'i korumak için kendini feda eden sadık kurt-adam.

Morgan Sloat / Orrisli Morgan: Evrenler arası geçişi kötüye kullanan, Tılsım'ı ele geçirmeye çalışan antagonist.

Lester "Speedy" Parker / Parkus: Jack'e rehberlik eden blues müzisyeni / Bölgeler Adalet Mareşali.

 

Kara Otel (Black Hotel): Tılsım'ın saklandığı, boyutların birleştiği kasvetli yapı.

 

Kara Ev

Tılsım gençlik ve masumiyet temalı geleneksel bir yolculuk hikayesiyken, Kara Ev çok daha karanlık, yetişkinlere dönük ve polisiye/gerilim odaklı bir eserdir. Yazarlar, Charles Dickens'ın Kasvetli Ev (Bleak House) romanına atıfta bulunarak her şeyi bilen bir dördüncü şahıs anlatıcı dili kullanmışlardır.

 

Wisconsin'deki French Landing kasabasında çocukları kaçırıp yiyen "Balıkçı" (The Fisherman) lakaplı bir seri katil davası olarak başlayan hikaye, Kızıl Kral'ın (Crimson King) evreni ayakta tutan Işınları (Beams) yok etme planına bağlanır.

 

Roman, Kızıl Kral'ın Işınları kırmak için zihin gücü yüksek çocukları (Kırıcılar) topladığını ortaya koyar. Bu yapı, King'in Atlantis'te Kalpler (Hearts in Atlantis) eserindeki Ted Brautigan ve Karanlık Kule VII romanındaki Devar-Toi kampı ile doğrudan kesişir.

 

Karakterler

Jack Sawyer: Emekli LAPD dedektifi; çocukluk anılarını bastırmışken yeniden göreve çağrılır.

Tyler Marshall: Balıkçı tarafından kaçırılan dahi çocuk.

Charles Burnside ("Balıkçı"): Maxton Yaşlı Bakım Evi'nde yaşayan sadist seri katil.

Henry Leyden: Jack'in en yakın dostu, görme engelli sıra dışı DJ (Wisconsin Sıçanı).

Speedy Parker / Parkus: Jack'in Bölgelerdeki koruyucusu ve mareşali.

Kızıl Kral (Crimson King): Çoklu evreni karanlığa gömmek isteyen nihai kötü.

 

"Atlantis'te Kalpler" (Hearts in Atlantis)

Beş bağlantılı öyküden (Sarı Ceketli Alçak Adamlar, Atlantis'te Kalpler, Kör Willie, Vietnam'da Bulunma Nedenimiz, Gecenin Göksel Gölgeleri Çöküyor) oluşan eser; 1960'lar Amerika'sının toplumsal travmalarını, Vietnam Savaşı'nın yıkıcılığını ve bir kuşağın masumiyetini kaybedişini inceler.

 

Sarı Ceketli Alçak Adamlar bölümü, doğrudan Karanlık Kule evrenine bağlanır. Ted Brautigan, Kızıl Kral'ın (Crimson King) Işınları parçalamak için köleleştirdiği zihinsel gücü yüksek bir Kırıcı (Breaker)'dır. "Sarı Ceketli Alçak Adamlar" (Low Men in Yellow Coats / Can-toi) ise Kızıl Kral'ın boyutlar arası iz sürücüleridir.

 

1970'lerdeki radikal savaş karşıtı protestocu grubun lideri Raymond Fiegler'in baş harfleri (R.F), King evreninin ezeli kötüsü Randall Flagg'e (The Stand, The Eyes of the Dragon, The Dark Tower) işaret eder.

 

Karakterler

Ted Brautigan: Bobby'nin yaşlı dostu ve akıl hocası.

 

Bobby Garfield: 1960 yazında Ted'le tanışıp çocukluğu kırılan ana karakter.

 

Carol Gerber: Bobby'nin çocukluk aşkı; radikal savaş karşıtı aktivist.

 

John Sullivan (Sully-John): Bobby'nin çocukluk arkadaşı, Vietnam gazisi.

 

Willie Shearman (Kör Willie): Carol'ı döven zorbalardan biri; vicdan azabı çeken gazi.

 

Raymond Fiegler: Carol'ın katıldığı militan protesto grubunun gizemli lideri.

 

"Mahşer" (The Stand)

Kıyamet sonrası (post-apocalyptic) edebiyatın en görkemli köşetaşlarından biri olan Mahşer, King'in çoklu evren yapısını, iyilik ile kötülüğün ebedi mücadelesini ve özellikle de Karanlık Kule (The Dark Tower) destanının baş antagonisti Randall Flagg'i kurgusal dünyaya tanıtan ana mihenk taşıdır.

 

Bir biyolojik silah sızıntısı olan "Kaptan Trips" (Captain Trips) adlı süper grip virüsü yüzünden dünya nüfusunun %99,4'ünün yok oluşunu konu alır. Roman, yıkımın ardından hayatta kalan insanların Boulder, Colorado (İyilik / Anne Abagail) ve Las Vegas, Nevada (Kötülük / Randall Flagg) merkezlerinde toplanarak girdikleri kaçınılmaz savaşı anlatır.

 

Kötülüğün, kaosun ve entropinin simgesi olan "Yürüyen Adam" Randall Flagg ilk kez bu eserde okuyucunun karşısına çıkar. Flagg daha sonra Ejderhanın Gözleri (The Eyes of the Dragon), Atlantis'te Kalpler (Hearts in Atlantis) ve Kara Kule (The Dark Tower) serisinde evrenler arası ana tehdit olarak varlığını sürdürür.

 

Kara Kule IV: Büyücü ve Cam (Wizard and Glass) romanında Roland ve ekibi, süper grip yüzünden boşalmış ve Mahşer romanındaki olayların yaşandığı (veya paralel bir) Topeka, Kansas gerçekliğine geçiş yaparlar.

 

Karakterler

Stu Redman: Teksaslı sessiz kahraman; gribe bağışıklık kazanan lider, Frannie'nin eşi.

 

Randall Flagg: Las Vegas'ta diktatörlük kuran şeytani güç ("Yürüyen Adam").

 

Anne Abagail: 100 yaşını aşmış, rüyalar aracılığıyla iyileri Boulder'da toplayan inançlı lider.

 

Nick Andros: Sağır ve dilsiz genç; Boulder Konseyi'nin zeki ve vicdanlı liderlerinden.

 

Çöp Adam (Trashcan Man): Çıkardığı yangınlar ve nükleer savaş başlığıyla Las Vegas'ı yok eden ateşe tapıcı.

 

Harold Lauder: Dışlanmış, zeki ama kıskançlığından kötülüğe kayan ve bomba düzeneği kuran genç.

 

İlgili Hikayeler

"Gece Sörfü"

Dünya nüfusunu yok eden süper grip virüsü "Kaptan Trips" kavramının ilk kez ortaya çıktığı öyküdür. Kıyamet sonrası ortama aşamalı geçişi New England'lı bir grup gencin gözünden anlatır.

 

"Eluria'nın Küçük Kız Kardeşleri"

Silahşör Roland Deschain'in henüz Siyahlı Adam'ın peşine düştüğü ilk dönemlerde geçen bir novelladır. Roland, yavaş mutantların saldırısına uğradıktan sonra iyileştirici gibi görünen ama aslında birer vampir türü olan "Küçük Kız Kardeşler"in eline düşer.

 

Buradaki vampirler geleneksel değildir; ancak 'Salem's Lot'taki vampir krizinden kurtulan Peder Callahan'ın ileride Roland'ın dünyasına girmesiyle bu iki vampir/karanlık tür kanalı birleşir.

 

Roland'ın yanında yatan hasta genç Delain krallığındandır (Ejderhanın Gözleri). Ayrıca Coos'lu Cadı Rhea ve kız kardeşlerine (Rhiannon) atıfta bulunulur.

 

Öykünün geçtiği Eluria kasabası, Çaresizlik (Desperation) romanındaki China Pit madeninin bulunduğu Desatoya Dağları'na yakındır. Vampirlerin/rahibelerin konuştuğu dil, iblis Tak'ın konuştuğu "Unfound" (Şekillenmemişlerin) dilidir.

 

Roland'ın dostu Jamie DeCurry'nin parmaklarında gözleri olduğuna dair yapılan şaka, King'in Gece Vardiyası koleksiyonundaki meşhur bilimkurgu/dehşet öyküsüne (I Am the Doorway) bir göndermedir.

 

"Her Şeyin Bir Sonu Vardır"

Sadece kağıda çizdiği semboller ve yazdığı mektuplarla insanları zihinsel yoldan intihara sürükleyebilen psişik yetenekli (öyküde "Transeksüel" / Trans-S olarak adlandırılan) Dinky Earnshaw'ın hikayesidir.

 

Dinky Earnshaw, Kule'nin 7. kitabında Algul Siento'daki "Kırıcılar" (Breakers) arasında yer alır.

 

Dinky, Kule'deki ışınları kırmak için zorla çalıştırılan psişik yetenekli Ted Brautigan (Low Men in Yellow Coats) ile yan yana savaşır.

 

İkinci Bölüm - Asıl Gerçeklik

Stephen King Evreni 4 Ana Gerçeklik/Boyuttan oluşur:

  1. Temel Gerçeklik: Eserlerin yaklaşık %90'ının geçtiği ana evren. Kendi içinde 5 alt bölgeye ayrılır: Derry, Castle Rock, King's Maine, Dükkan (The Shop) Hikayeleri ve Diğer Ana Gerçeklik Hikayeleri.

 

  1. Kara Kule (The Dark Tower) Gerçekliği: Tüm boyutların merkezinde yer alan, Amaç (Düzen) ve Rastgelelik (Kaos) arasındaki varoluşsal savaşın yürütüldüğü eksen boyut.

 

 

  1. Duruş / Mahşer (The Stand) Gerçekliği: Kaptan Trips virüsünün dünya nüfusunu yok ettiği kıyamet sonrası paralel boyut.

 

  1. Richard Bachman Gerçekliği: King'in takma adıyla yazdığı (Medyum, Uzun Yürüyüş, Düzenleyiciler vb.) daha karanlık ve distopik tonlu paralel boyut.

 

Derry Kasabası ve "O" (IT)

Derry, sıradan bir New England kasabası gibi görünse de cinayet oranının ortalamanın 6 katı olduğu ve her yıl onlarca çocuğun kaybolduğu perili bir mekandır. Kasabanın kendisi adeta O (It) ile özdeşleşmiştir.

 

O (It / Pennywise): Gerçekliğimizin ötesinden (Makroevren / Macroverse) bir meteorla gelen, Kaos/Rastgelelik güçlerine hizmet eden amorf bir varlıktır. Her 27 yılda bir beslenmek için uyanır.

 

Kaplumbağa (Maturin): Makroevren'de var olan, dünyamızı kusarak yaratan ve Kaybedenler Kulübü'ne yol gösteren Düzen/Amaç muhafızı.

 

Kızıl Kral (Crimson King) ve Ölü Işıklar: Insomnia (Uykusuzluk) romanında Derry'nin Kızıl Kral'ın da ana etki alanlarından biri olduğu ve Pennywise'ın sahip olduğu "Ölü Işıklar" (Deadlights) ile doğrudan bağlantılı olduğu ortaya çıkar.

 

Derry Trajedileri

1741: Derry'deki tüm kasaba halkının iz bırakmadan kaybolması.

1906: Kitchener Demir Fabrikası patlaması (102 ölü). Paskalya günü O'nun uyanış katliamı.

1930: Black Spot adlı siyahi kulübünün ırkçılarca yakılması. Medyum (The Shining) karakteri Dick Hallorann orada aşçıdır ve kurtulur.

1958: 127 çocuğun kaybolması / Kaybedenler Kulübü'nün ilk savaşı.

1985: Kaybedenler Kulübü'nün yetişkin olarak geri dönüp It'i yok etmesi.

1994: Ed Deepneau'nun Derry Belediye Binası'na intihar saldırısı.

 

Insomnia (Uykusuzluk)

Insomnia, King evrenindeki kozmik hiyerarşiyi şu dört güç üzerine kurar: Yaşam (Life), Ölüm (Death), Amaç/Düzen (Purpose) ve Rastgelelik/Kaos (Random).

Kısa Ömürlüler (Short-timers): Sıradan insan ölümlüleri.

Uzun Ömürlüler (Long-timers): Clothos, Lachesis ve Atropos gibi kader iplerini yöneten gelişmiş/yüceltilmiş varlıklar.

Sonsuz Var Olanlar (Immortal-timers / All-Beings): Kızıl Kral (Crimson King) ve Varoluş Kulesi'nin (Karanlık Kule) en üst katmanındaki varlıklar.

 

Küçük çocuk Patrick Danville, Kule'nin ve tüm varoluşun geleceği için kritik bir figürdür. İleride Kara Kule VII romanında Silahşör Roland Deschain ile buluşacak ve çizim yeteneğiyle Kızıl Kral'ı yok ederek Roland'ın Kule'ye ulaşmasını sağlayacaktır.

 

Insomnia, Kızıl Kral'ın (Crimson King) King evreninde ismen ve aktif bir tehdit olarak ilk kez göründüğü romandır.

Gage Creed'in Ayakkabısı: Atropos'un inindeki uğursuz bir ganimet

Mike Hanlon: Derry Halk Kütüphanesi Başkütüphanecisi. Kaybedenler Kulübü'nün Derry'de kalan tek üyesi olarak görünür.

Mike Noonan'ın Anısı: Ralph Roberts'ın trafik kazasında öldüğünü belirtir.

 

Kemik Torbası

Karanlık Göl: Romanın ana mekânı olan bu göl, King'in diğer romanı Gerald'ın Oyunu (Gerald's Game) eserindeki Jessie Burlingame'in babası tarafından istismar edildiği yazlık evle aynı bölgededir.

 

Karakterler

Mike Noonan: Yazma tıkanıklığı çeken, karısını kaybeden yazar.

 

Jo Noonan: Mike'ın anevrizmadan ölen hamile eşi. Sara Tidwell katliamını ortaya çıkarmış, ruhuyla Mike'a rehberlik eder.

 

Sara Tidwell: 1900'lerin başında tecavüz edilip öldürülen blues şarkıcısı. Ruhu göle bağlı kalmış; katillerinin soyundan gelen çocukları lanetler.

 

Kyra & Mattie Devore: Max Devore'un velayet savaşı açtığı anne ve 3 yaşındaki kızı.

 

Norris Ridgewick: Castle County şerif yardımcısı/şerifi. Needful Things ve The Dark Half romanlarının kilit polis karakteridir.

 

Düşkapanı

King'in kazada aldığı ağır yaralar, romanın başkarakteri Gary Jones'un (Jonesy) araba kazası geçirmesine ve çekilen fiziksel acıların kurguya aktarılmasına zemin hazırlamıştır.

 

Gary/Bay Gray'in Derry Su Barajı'na geldiğinde gördüğü Kaybedenler Kulübü anıtı ve üzerindeki sprey boyalı yazı (PENNYWISE LIVES!), King'in O (IT) romanının kurgusal mirasına doğrudan yapılan en ünlü atıflardan biridir.

 

Tommyknockers: Jefferson Tract'e düşen uzay gemisi, Haven kasabasına düşen uzay gemisinden sonra Maine bölgesindeki ikinci uzaylı temasıdır.

 

Karakterler

Gary Jones (Jonesy): Ağır trafik kazası geçiren, Bay Gray tarafından zihni ele geçirilen akademisyen.

 

Douglas "Duddits" Cavell: Down sendromlu telepatik çocuk; grubu bir arada tutan zihinsel bağ.

 

Albay Abraham Kurtz: Mavi Çocuklar (Blue Boy) birliğinin deliren, acımasız lideri.

 

Howard Cottrell: "Autopsy Room Four" öyküsünün yılan ısırığıyla felç olan kahramanı.

 

Richard Kinnell: "The Road Virus Heads North" öyküsünün yazar başkarakteri.

 

İlgili Hikâyeler

Dördüncü Otopsi Odası

Olayların başlangıcı Derry Belediye Golf Sahası'dır. Edgar Allan Poe'nun "diri diri gömülme / kilitlenme sendromu" temasına kara mizah dolu modern bir yaklaşımdır.

 

Yol Virüsü Kuzeye Gidiyor

Başkarakter yazar Richard Kinnell, Boston'dan Maine, Derry'deki evine dönerken uğradığı garaj satışından uğursuz tabloyu alır.

Tablonun kendi kendine değişmesi ve nesnenin sahibini takip etmesi teması, King'in The Sun Dog (Güneş Köpeği) ve Rose Madder (Çılgınlığın Ötesi) eserleriyle doğrudan akrabadır.

 

Üçüncü Bölüm - Asıl Gerçeklik / Castle Rock

King; Carrie ve 'Salem's Lot sonrasında Castle Rock'ı Amerikan toplumunun ölçekli bir modeli olarak kurgulamıştır.

 

Kasabanın Trajedi Kronolojisi

Frank Dodd Cinayetleri (1970'ler / The Dead Zone): Kasabanın kurgusal lanetinin başlangıcı sayılır.

Cujo Olayı (1981 / Cujo): Joe Camber'ın kuduz olan St. Bernard köpeğinin yarattığı vahşet.

George Stark Saldırısı (1989 / The Dark Half): Yazar Thad Beaumont'ın ikiz/karanlık kişiliği George Stark'ın kasabadaki dehşeti.

Pop Merrill & Güneş Köpeği (1990 / The Sun Dog): Çatlak kameradan çıkan yaratık ve Pop Merrill'in ölümü.

Needful Things Felaketi (1991 / Needful Things): Leland Gaunt'ın dükkanıyla tüm kasabayı histeriye sürükleyip patlatması ("Son Castle Rock Hikayesi").

 

Ölü Bölge (The Dead Zone)

Johnny Smith: Komadan psişik güçlerle ("vahşi yetenek") uyanan ve beyin tümörüyle mücadele eden öğretmen.

Frank Dodd: Castle Rock Boğucusu/Katili olduğu ortaya çıkan polis memuru.

Greg Stillson: Nükleer felakete yol açacak olan sosyopat siyasetçi.

Şerif George Bannerman: Castle Rock şerifi.The Dead Zone'da Dodd vakasını çözer; daha sonra Cujo romanında Cujo tarafından öldürülür.

 

Cujo

Romanın yazılış hikayesi, King'in Gonzo adında devasa ve ürkütücü bir Saint Bernard köpeğiyle yaşadığı gerçek bir karşılaşmaya dayanır.

 

Ana tema: Doğaüstü canavarlar yerine insani trajediler, krizdeki evlilikler (Trenton ve Camber aileleri), aile içi şiddet, alkolizm, ekonomik çöküş ve kuduz virüsü gibi gerçek dünyanın çirkin gerçeklikleri işlenir.

 

The Dead Zone (Ölü Bölge) romanının doğrudan devamı niteliğindedir. Katil polis Frank Dodd'un kötücül varlığının/ruhunun bir şekilde Cujo'yu etkisi altına aldığı ima edilir.

 

Peri masalı gibi ("Bir zamanlar...") başlayan öykü, küçük Tad Trenton'ın arabanın içinde sıcak çarpması ve susuzluktan ölmesiyle son derece trajik ve karamsar bir şekilde biter.

 

Karanlık Yarım (The Dark Half)

Stephen King'in gerçek hayatta kullandığı "Richard Bachman" müstear adının (takma isim) bir okuyucu tarafından ifşa edilmesi sürecinden esinlenilmiştir.

Yazar Thad Beaumont'ın semi-otobiyografik "karanlık tarafı" olan George Stark takma adı, sembolik bir şekilde "gömüldükten" sonra fiziksel bir varlık kazanarak intikam almak için geri döner.

Bir yazarın başarı, şöhret ve içindeki yaratıcı "karanlık uçurum" ile olan mücadelesi sorgulanır (Misery, Secret Window, Secret Garden ve Bag of Bones ile tematik akrabalık taşır).

 

Ruhlar Dükkanı (Needful Things)

King; The Dead Zone, Cujo, The Dark Half ve The Sun Dog (Güneş Köpeği) novellasından sonra kasabayı bir daha geri dönmemek üzere haritadan silmeye karar vermiştir.

 

Leland Gaunt, kasaba halkına görünüşte değersiz/küçük arzularını (beyzbol kartı, ceket, süs eşyası) satarken, karşılığında komşularına küçük ve "zararsız" şakalar yapmalarını ister. Bu şakalar kasabanın gizli kalmış nefretini, dini ayrışmalarını ve kıskançlıklarını tetikleyerek toplumsal bir histeriye dönüşür.

 

Leland Gaunt; The Stand romanındaki Randall Flagg ve Storm of the Century (Yüzyılın Fırtınası) yapıtındaki Andre Linoge ile aynı kozmik kökenden gelen Şeytani bir varlıktır.

 

Leland Gaunt: Dükkan sahibi; kargaşa ve ruh tüccarı.Kasabayı patlattıktan sonra Junction City, Iowa'da Answered Prayers adlı yeni bir dükkan açar. Randall Flagg'ın soyundandır.

 

İlgili Hikayeler

Vücut (The Body - 1982)

1960 yazında 12 yaşındaki dört arkadaş, tren çarpması sonucu ölen kayıp bir çocuğun (Ray Brower) cesedini bulmak için yola çıkar. Bu yolculuk, masumiyetin kaybı ve çocukluktan yetişkinliğe geçişi simgeleyen sert bir olgunlaşma sürecidir.

Yazar olan Gordie hariç, arkadaşlarının hepsi genç yaşta trajik veya anlamsız şekillerde hayatını kaybeder (Chris kavgayı ayırırken, Vern ev yangınında, Teddy trafik kazasında).

 

Nona (1985)

Hapisten yeni çıkan isimsiz anlatıcı, Nona adında gizemli bir kadınla tanışır ve birlikte arkalarında kanlı bir iz bırakarak Castle Rock'a doğru yol alırlar. Öykü boyunca Nona'nın gerçek bir insan mı yoksa anlatıcının zihinsel çöküşünün bir illüzyonu mu olduğu belirsiz bırakılır.

 

Otto Amca'nın Kamyonu (Uncle Otto's Truck - 1985)

Ortaklığını bitirmek için iş ortağını eski bir Cresswell kamyonun altında ezerek öldüren Otto, zamanla bu terk edilmiş kamyonun kendisine doğru hareket ettiğine inanmaya başlar. Otto'nun ölümü, intihar gibi görünse de ağzından motor yağı ve buji çıkması doğaüstü bir intikamı işaret eder.

 

Büyükanne (Gramma - 1986)

11 yaşındaki George, hasta büyükanneyle evde yalnız kalır. Büyükannesinin öldüğünü düşündüğü an, kadının aslında karanlık güçlere sahip bir cadı olduğunu ve gençliğini çalmak istediğini anlar.

 

Güneş Köpeği (The Sun Dog - 1990)

Kevin, 15. doğum gününde aldığı Polaroid kamera ile ne çekerse çeksin, kadraja gittikçe yaklaşan tehditkar bir köpeğin fotoğraflandığını fark eder. Kasabanın tefecisi Pop Merrill kamerayı ele geçirip açgözlülükle kullanmaya devam edince, "Güneş Köpeği" gerçek dünyaya geçer ve dükkanla birlikte Pop'u da yok eder.

 

Zamanla Alışıyorsunuz (It Grows on You - 1993)

İhtiyaç Duyulan Şeyler romanına bir sonsöz niteliğindedir. Kasabada ne zaman biri ölse ya da trajik bir olay yaşansa garip bir şekilde büyüyen, oda ve kanat eklenen Newall Evi'ni konu alır. H.P. Lovecraft tarzı bir tekinsizlik taşır.

 

Siyah Takım Elbiseli Adam (The Man in the Black Suit - 1997)

1914 yılında dere kenarında balık tutarken Şeytan ile karşılaşan küçük Gary'nin hikâyesidir. Şeytan onu psikolojik olarak taciz eder ve yemekle tehdit eder. Yaşlılığında bir huzurevinde kalan Gary, tüm hayatını o "siyah takım elbiseli adamın" bir gün geri döneceği korkusuyla geçirmiştir.

 

Dördüncü Bölüm - Asıl Gerçeklik / Jerusalem’s Lot ve King’s Maine

Stephen King'in eserlerinde yarattığı Maine coğrafyası tek bir örgüsel ağa bağlıdır: Castle Rock, Derry, Haven, Jerusalem's Lot ('Salem's Lot), Little Tall Island (Dolores Claiborne, Storm of the Century) ve Dark Score Lake (Gerald's Game, Bag of Bones) aynı birincil gerçekliği paylaşır.

 

Jerusalem's Lot Kronolojisi

1710: James Boon önderliğindeki fanatik Püriten bir tarikat kasabayı kurar ve "Solucan" (The Worm) adı verilen şeytani varlığa tapınmaya başlar.

1765: Kasaba resmi olarak kurulur (İsmini çiftçi Tanner'ın "Jerusalem" adlı kaçak domuzundan alır).

1789 (27 Ekim): Philip ve Robert Boone kardeşlerin katıldığı ayinin ardından tüm kasaba halkı iz bırakmadan ortadan kaybolur (Roanoke Kolonisi benzeri bir olay).

1850 (Jerusalem's Lot Öyküsü): Charles Boone, Chapelwaite malikanesine yerleşir. Kilisenin altında Solucan ve James Boon'un zombi formuyla yüzleşir.

1939: Hubie Marsten, Marsten Evi'nde karısını öldürüp intihar eder. Marsten'ın gizlice Avrupa'daki vampir Kurt Barlow ile iletişimde olduğu anlaşılır.

1975 ('Salem's Lot Romanı): Yazar Ben Mears kasabaya döner. Vampir Kurt Barlow kasabayı ele geçirir; halkın neredeyse tamamı vampire dönüşür veya öldürülür.

1976/1977: Ben Mears ve Mark Petrie kasabaya dönerek vampir yuvalarını yok etmek amacıyla 'Salem's Lot'u yakarak yerle bir eder.

1978 (One for the Road Öyküsü): Yanmış kasabanın kalıntıları arasında avlanmaya devam eden vampirler, kar fırtınasında mahsur kalan Lumley ailesini kurban eder.

 

King'in Maineli karakterleri (Jud Crandall, Mark Petrie, Johnny Smith, Dolores Claiborne) ayakları yere basan, metanetli ama kusurları olan insanlardır. Kasaba düzeyindeki bu mücadeleler (ister Andre Linoge'a karşı verilen bir savaş, ister aile içi bir trajedi olsun), Kule (The Dark Tower) ve The Stand (Mahşer) evrenlerinde de yankılanan büyük kozmik dengenin birer parçasıdır.

 

Carrie

King'in taslağını çöpe attığı bu eser, eşi Tabby'nin çöp kutusundan sayfaları çıkarıp onu yazmaya teşvik etmesi sayesinde kurtulmuştur. Baskı haklarının 400.000 dolara satılması King'in hayatını tamamen değiştirmiştir.

 

Roman, gerçekçilik hissini artırmak için kurgusal raporlar, bilimsel makaleler (örneğin David R. Congress'in Gölge Patladı kitabı) ve mahkeme/komisyon tutanaklarıyla desteklenmiştir.

 

Margaret White'ın dolabında asılı olan "Kara Adam" portresi, King'in epik kötüsü Randall Flagg'in (Kara Kule, Mahşer) ilk sinyallerinden veya bilinçaltı yansımalarından biridir.

 

Carrie White: Telekinetik güçlere sahip lise dışlanmışı. Balo gecesi travması sonrası kasabayı yakar, annesi tarafından bıçaklanarak ölür.

 

Margaret White:Carrie'nin dini fanatik annesi. Kızını günahın simgesi olarak görür, balo gecesi Carrie'yi öldürmeye çalışırken ölür.

 

Susan Snell: Pişmanlık duyup Carrie'ye yardım etmek isteyen tek öğrenci. Felaketten sağ kurtulur ve yaşandığı olayları anlatan bir kitap yazar.

 

'Salem's Lot (Korku Ağı)

Gotik şatolar ve uzak diyarlar (Transilvanya) yerine korkuyu sıradan bir Amerikan kasabasının (Jerusalem's Lot) komşuluk ilişkilerinin ortasına taşımıştır (Peyton Place ile Dracula'nın birleşimi).

 

Salem's Lot'tan inancını kaybedip kaçan Peder Callahan, daha sonra Kara Kule (The Dark Tower) serisinin son üç kitabında çok önemli bir rol üstlenerek Callahan'ın Calla Kurtları'ndaki mücadelesine ve kaderine bağlanır.

 

Ben Mears: Kasabaya roman yazmak için dönen yazar. Vampir salgınını fark eder, Barlow'u öldürür ve en sonunda kasabayı ateşe verir.

 

Mark Petrie: 12 yaşında canavar filmleri meraklısı zeki çocuk. Barlow'u alt etmede Ben Mears'ın yanında hayatta kalan tek kişi olur.

 

Kurt Barlow: Kasabayı ele geçiren kadim Avrupa vampiri. Ben Mears ve Mark Petrie tarafından kalbine kazık çakılarak öldürülür.

 

Peder Callahan: İnancı sarsılmış alkolik papaz. Barlow'un kanını içmeye zorlanarak lanetlenir ve kasabadan kaçar (Kara Kule'ye geçer).

 

Hayvanları Mezarlığı (Pet Sematary)

King'in 1979'da tamamladığı ancak aşırı kasvetli ve "iğrenç" bulduğu için çekmecesine kilitlediği eser, eşi Tabitha'nın da ortak kararıyla uzun süre basılmamıştır.

 

Ana tema: King'in kariyerindeki en büyük kişisel korkuyu —bir çocuğun kaybını— işler. Klasik W.W. Jacobs öyküsü "Maymunun Pençesi" (The Monkey's Paw) mantığıyla işleyen Micmac Kızılderili Mezarlığı ve Wendigo efsanesi, "Bazen ölü olmak daha iyidir" felsefesiyle birleşir.

 

Louis Creed: Rasyonel doktor; yasak mezarlığı kullanarak kedisini, oğlunu ve karısını diriltir; kendi yıkımını hazırlar.

 

Gage Creed: Kamyon çarpmasıyla ölen, mezarlıkta diriltildikten sonra bir canavara dönüşüp Jud ve Rachel'ı öldüren 2 yaşındaki çocuk.

 

Victor Pascow: Geçirdiği kaza sonucu ölen ve Louis ile Ellie'yi uyararak bir nevi "koruyucu hayalet" işlevi gören genç.

 

Insomnia (Uykusuzluk): Zamanı ve kaderi kesen mistik varlık Atropos'un ininde, ölen küçük Gage Creed'in ayakkabısı bir ganimet/hatıra olarak yer alır.

 

Kurt Adamın Döngüsü (Cycle of the Werewolf -1983)

İlk olarak her aya bir bölüm düşecek şekilde resimli bir takvim projesi olarak tasarlanmış, ancak anlatı genişleyince 12 aylık bir novellaya dönüşmüştür.

 

Stephen King'in eserlerindeki "dışlanmış/farklı çocuk" (outcast child) tipolojisinin en net örneklerinden biridir. Tekerlekli sandalyeye bağlı Marty Coslaw; IT (O) romanındaki kekeme Bill Denbrough veya 'Salem's Lot'taki Mark Petrie gibi yetişkinlerin göremediği canavarı görür ve engeline rağmen zafer kazanır.

 

Marty Coslaw: Tekerlekli sandalyeli 10 yaşındaki çocuk; kurt adamın gözünü havai fişekle çıkarır ve gümüş kurşunla onu öldürür.

 

Rahip Lester Lowe: Kurt adam olduğunu fark edip bunu benimseyen Baptist papazı; Cadılar Bayramı'nda göz bandıyla yakalanır.

 

Al Amca (Red): Marty'ye inanan, onun için gümüş kurşun döktüren ve Yılbaşı gecesi yanında duran destekleyici amca.

 

Gerald’ın Oyunu (Gerald's Game - 1992)

King'in kendisini tek mekan ve tek bir mecburi hareket alanı (yatağa kelepçelenmiş bir kadın) ile sınırladığı, yazar becerisini test ettiği psikolojik bir klostrofobi eseridir (Misery ve The Girl Who Loved Tom Gordon çizgisi).

 

Roman King’in külliyatındaki belirgin bir feminist/kadın merkezli odaklanmanın başlangıcıdır. Erkek figürleri (Gerald, Baba, Joubert) birer kabus ve istismar unsuru olarak öne çıkar.

 

Jessie Burlingame: Yatağa kelepçelenip yalnız kalan, çocukluk istismarıyla yüzleşip kendi kanıyla kelepçeden kurtulan kadın.20 Temmuz 1963 tutulmasında Dolores ile psişik bağ kurar.

 

Gerald Burlingame: Jessie'yi kelepçeleyen, karısının tekmesi sonucu kalp krizi geçirip ölen ve cesedi köpekçe yenen avukat koca.

 

Andrew Ray Joubert: Akromegali hastası, mezar soyguncusu ve ceset tahrifatçısı katil. Jessie'nin halüsinasyon sandığı ancak gerçek bir nekrofil/katil çıkan Joubert, King'in en rahatsız edici, "insani" canavarlarından biridir.

 

Dolores Claiborne (1993)

Bölüm/kısım ayrımı olmaksızın tamamen Maine aksanlı tek bir sözlü monolog biçiminde yazılmış bir edebiyat başarısıdır.

 

20 Temmuz 1963'teki tam güneş tutulması anı; Jessie Burlingame babasının cinsel istismarına uğrarken, millerce uzakta Dolores Claiborne müstakbel katili olduğu kocası Joe St. George'u terk edilmiş bir kuyuya atarak öldürür. İki kadın o karanlık anda zihinsel bir önsezi bağı kurarlar.

 

Dolores Claiborne: Kızını korumak için kocasını kuyuya atarak öldüren, yıllar sonra Vera Donovan'ı öldürmekle suçlanan ada sakini.

 

Joe St. George: Alkolik, karısını döven ve kızını cinsel olarak istismar eden, kuyuda ölen koca.

 

Yüzyılın Fırtınası (Storm of the Century - 1999)

Doğrudan TV mini dizisi senaryosu olarak kaleme alınıp eş zamanlı kitaplaştırılan bu yapıt, King'in görsel medyayla kurduğu en doğrudan kurgusal bağlardan biridir.

Little Tall Island: Dolores Claiborne ile aynı coğrafyayı paylaşan ada; dış dünyadan yalıtılmışlığı, ensest/akrabalık bağları ve kolektif sır saklama kültürüyle öne çıkar.

 

Linoge (Needful Things’teki Leland Gaunt veya The Stand’deki Randall Flagg gibi) topluluğun zayıf noktalarını, gizli günahlarını bilir. İsminin anagramı "Legion" (İncil'deki "Adım Lejyon'dur, çünkü çoğuz" ifadesine atıf) olan Linoge, adalıları yok etmek yerine onları kendi rızalarıyla ahlaki bir çöküşe (çocuklarını feda etmeye) sürükler.

 

1587'deki kayıp Roanoke kolonisi ile kurulan bağ, King evreninin tarihsel doğaüstü derinliğini pekiştirir.

 

Mike Anderson'ın ahlaki direnişine karşılık kasabanın pragmatik kötülüğü seçmesi ve yıllar sonra San Francisco'da oğlu Ralphie ile karşılaşma sahnesi, King'in en karamsar ve rahatsız edici finallerinden biridir.

 

Tom Gordon’a Aşık Kız (The Girl Who Loved Tom Gordon - 1999)

224 sayfalık yapısıyla King'in en kompakt anlatılarından biri olan roman, bir beyzbol maçının devreleri gibi 9 periyoda (innings) bölünmüştür.

 

9 yaşındaki Trisha McFarland'ın Maine ormanlarında kaybolması, fiziksel bir hayatta kalma mücadelesi olmanın ötesinde bir büyüme eşiğidir.

 

Krallık Hastanesi (Kingdom Hospital - 2004)

Lars von Trier’in Riget (The Kingdom) eserinden uyarlanan bu 15 saatlik anlatı, King’in kendi geçirdiği ağır trafik kazasının izlerini, beyzbol tutkusunu, hastane bürokrasisi mizahını ve Kara Kule kurgusunu tek bir çatı altında birleştirir.

 

King'in 1999 yılında bir minibüsün çarpması sonucu geçirdiği ölümcül kazanın birebir kurgusal kopyası Peter Rickman karakteri üzerinden anlatıya dahil edilir. Sürücü David Hooman, King'e çarpan Bryan Smith'in doğrudan bir kurgusal yansımasıdır.

 

Bill Buckner'ın 1986 Dünya Serisi'ndeki tarihi hatasına atıfta bulunan Earl Candleton hikayesi, King'in Boston Red Sox tutkusunun en bariz dışa vurumudur. Bölümün yayınlandığı 2004 yılında Red Sox'ın 86 yıl sonra laneti kırarak şampiyon olması büyüleyici bir tesadüftür.

 

Peter Rickman: Komadaki telepatik sanatçı. King’in alter egosu; Karan Kule VII’deki Patrick Danville gibi çizdiklerini gerçek yapma yeteneği sergiler.

 

İlgili Hikayeler

“Kudüs’ün Payı” (1974 - Gece Vardiyası)

'Salem's Lot romanının karanlık, Gotik ve Lovecraftvari tarih öncesini anlatan bir öyküdür. Ortadan kalktığı düşünülen eski bir dehşetin ve kötücül bir varlığın belirli bir aileyle olan bağlantısı ele alınır.

 

Charles Boone: 1850'de miras kalan Chapelwaite evine arkadaşı Calvin McCann ile taşınan ve kasabanın altında James Boon liderliğindeki bir tarikatın bıraktığı kötücül meskeni keşfeden kişi.

James Boon: 1710'da Jerusalem's Lot'u kurduğu söylenen, eski karanlık güçlere tapan ve bu güçlerce ele geçirilen din adamı ata.

James Robert Boone: Boone ailesinin hayatta kalan son üyesi; 1971'de Chapelwaite'e taşınmasıyla eski dehşetler yeniden gün yüzüne çıkar.

Calvin McCann: Charles Boone'un yaratık (Solucan) tarafından öldürülen yoldaşı.

Solucan: 18. yüzyılda tapınılan, Charles ve Calvin kendisini tehdit ettiğinde ortaya çıkıp McCann'i öldüren eski, şeytani yaratık.

Şeytan Meydanları (Degoudge tarafından): James Boon'un tarikatına sunduğu gizemli ve korkunç bilgiler içeren dini rehber kitabı.

Solucanın Gizemleri: Büyü ve ritüeller içeren, 1850 itibarıyla sadece beş kopyası kalan ve biri Charles tarafından yakılan yasaklı kitap.

 

“Gece Vardiyası” (1974 - Gece Vardiyası)

Maine, Gates Falls'taki bir tekstil değirmeninde çalışan Hall adındaki bir işçinin, 4 Temmuz tatilinde bodrum katındaki temizliğe katılmasıyla başlayan tüyler ürpertici macerasıdır. Bodrumun en alt seviyesinde mutasyona uğramış devasa fare benzeri yaratıklarla karşılaşırlar.

 

Hall: Ustabaşı Warwick'e duyduğu nefret yüzünden bodrumun en alt katını temizlemekte ısrar eden ve canavar kemirgenlerce parçalanarak öldürülen işçi.

Warwick: Devasa, kör fare kraliçesinin büyüsüne kapılan zalim ustabaşı.

Harry Wisconsky: Cehennem gibi bodruma inen ancak kaçarak canını kurtarmayı başaran iş arkadaşı.

 

“Yolculuk Öncesi Bir Tane” (1974 - Gece Vardiyası)

'Salem's Lot romanının sonrasını (epilogunu) anlatan öyküdür. Kar fırtınası sırasında arabası 'Salem's Lot yolunda karaya batan bir turistin geride bıraktığı ailesini, kasabayı mesken tutmuş vampirlerden kurtarma mücadelesini işler.

 

Booth: Tookey's Bar'da otururken gelen turiste yardım etmeye çalışan, ancak turistin ailesinin vampire dönüştüğüne şahit olan yaşlı adam.

Herb Tooklander: Tookey's Bar'ın sahibi. Kurtarma çalışması sırasında kalp krizi geçirse de küçük vampir kıza İncil fırlatarak Booth'u kurtarır.

Gerard Lumley: Fırtınada arabasını kara saplayan, karısı ve kızını arabada bırakıp yardım aramaya giden ve sonunda kendisi de vampire dönüşen New York'lu turist.

Frances Lumley & Janey Lumley: Gerard Lumley'nin vampire dönüşen eşi ve küçük kızı.

Tookey's Bar: Hadisenin ardından varlığını sürdüren, Waterville'de bir çiftin mülkiyetine geçen mekan.

 

Shawshank Redemption (1982 - Farklı Mevsimler)

Karısını ve sevgilisini öldürmek suçundan haksız yere Shawshank Hapishanesi'ne mahkûm edilen bankacı Andy Dufresne'in hikâyesidir. Monoton ve zorlu hapishane yaşamı içinde eğitimini zekice kullanan Andy, hücresine astığı posterlerin arkasında onlarca yıl boyunca tünel kazar ve özgürlüğüne kavuşur.

 

Andy Dufresne: Haksız mahkûmiyetine rağmen gardiyanların gözü önünde tünel kazarak kaçmayı başaran ve Meksika'nın Zihuatanejo kentinde Peter Stevens adıyla yaşamaya başlayan bankacı.

Linda Dufresne & Glenn Quentin: Elwood Blatch tarafından öldürülen, ancak cinayetleri Andy'nin üzerine yıkılan eş ve sevgilisi.

Red: Hapishanede karaborsacılık yapan, Andy'nin yakın dostu olan ve 1976'da şartlı tahliye edildikten sonra Andy'ye katılmak üzere Zihuatanejo'ya giden anlatıcı mahkûm.

Elwood Blatch: Cinayetlerin gerçek işleyicisi olan suçlu.

 

“Bayan Todd’un Kısayolu” (1985 - İskelet Ekibi)

İki nokta arasındaki en kısa mesafeyi bulma takıntısı olan Ophelia Todd'un, gerçeklikte açılan boyutlararası bir delikten/geçitten geçerek yaptığı gezegenler arası/kozmik yolculuğu anlatır.

 

Ophelia Todd: En kısa yolu bulma tutkusuyla 1973'te kaybolan kadın.

 

Homer Buckland: Bayan Todd'un Mercedes'iyle Bangor'a giderken gerçeklikteki bir delikten geçişlerine tanıklık eden bakıcı.

 

“Ulaşım” (1985 - İskelet Ekibi)

Keçi Adası'nın en yaşlı sakini Stella Flanders'ın hikâyesidir. Doksanlarında olan ve adadan hiç ayrılmamış Stella, geçmişten hayaletler görmeye başlayınca, 40 yıldır ilk kez donan deniz üzerinden yürüyerek anakaraya geçer ve öte alemdeki sevdiklerine kavuşur.

 

Gizli Pencere, Gizli Bahçe (1990 - Gece Yarısını Dört Geçe)

Yazar Mort Rainey'nin kapısına John Shooter adlı bir adamın gelip "Hikâyemi çaldın" suçlamasıyla başlayan bir meta-kurgu kâbusudur. Mort, geçmişinde yaptığı gerçek bir intihal suçluluğunun vicdan azabıyla akıl sağlığını yitirir ve tiranlaşan alter-egosu John Shooter'ın kontrolüne girer.

 

Mort Rainey: Zihnindeki suçluluk duygusu yüzünden yarattığı John Shooter kişiliğine teslim olan, cinayetler işleyen ve en sonunda eski karısı Carolyn'e saldırırken vurularak öldürülen yazar.

 

“Küçük Çocuklar Acı Çeksin” (1993 - Kabuslar ve Rüya Manzaraları)

Öğrencilerinin insan maskesi arkasına saklanmış canavarlar olduğuna inanan ilkokul öğretmeni Bayan Sidley'in paranoyasını ve çocuklara yönelik dehşet saçan eylemlerini konu alan karanlık bir gerilimdir.

 

Bayan Sidley: Sınıfındaki öğrencilerin yaratık olduğuna kanaat getirip 12 çocuğu öldüren, ardından akıl hastanesine (Juniper Hill) yatırılan ve orada intihar eden öğretmen.

 

“Gece Uçanı” (1993 - Kabuslar ve Rüya Manzaraları)

Skymaster uçağıyla havalimanından havalimanına gezerek avlanan bir vampir pilot ile onun peşine düşen skandal magazin muhabiri Richard Dees'in karşılaşmasını anlatır.

 

Gece Uçanı (Dwight Renfield): Uçağının kargo bölümünde uyuyan, öldürmek yerine Dees'i uyarıp bırakan esprili vampir.

 

Richard Dees: Katliamların izini sürüp tuvalette vampirle yüz yüze gelen ancak çektiği fotoğrafları koruyamayan magazin muhabiri.

 

“Popsy” (1993 - Kabuslar ve Rüya Manzaraları)

Çocukları kaçırıp satan bir kumarbazın, vampir bir dedenin torununu kaçırması sonucu başına gelen feci sonu anlatır.

 

Sheridan: Çocuk avcısı kumarbaz.

 

Gelincik: Torununu kurtarıp Sheridan'ı döven ve torununa yem eden vampir büyükbaba.

 

“Yağmurlu Mevsim” (1993 - Kabuslar ve Rüya Manzaraları)

Maine'in Willow kasabasına her yedi yılda bir yağan jilet dişli katil kurbağaları ve kasabalıların bu laneti durdurmak için dışarıdan gelen iki yabancıyı (kurbanı) karanlık tanrılara sunmasını konu alır.

 

Elise ve John Graham: Uyarılara kulak asmayan ve kasabada kurban edilerek canlı canlı kurbağalara yem olan kibirli tatilci çift.

 

“Kurşuna Binmek” (2002 - Her Şeyin Bir Sonu Vardır)

Annesinin felç geçirdiğini öğrenip otostop çeken üniversite öğrencisi Alan Parker'ın, yıllar önce ölmüş George Staub adında bir hortlağın arabasına binmesiyle yaşadığı psikolojik ve doğaüstü dehşeti anlatır.

 

Beşinci Bölüm - Asıl Gerçeklik, Bölüm IV: Dükkânın Öyküleri

Bu bölüm, Stephen King evreninde Amerikan hükümeti içinde paranormal olayları inceleyen ve kışkırtan "Dükkân" (The Shop) adlı gizli örgütü ve bu örgütle ilişkili eserleri konu alır. Dükkân; amaçlarına ulaşmak için suikast dâhil her yola başvuran, insanları ahlaksız deneylerde kullanan acımasız bir yapıdır.

 

Ateş Başlatıcı (Firestarter - 1980)

Üniversite yıllarında "Dükkân" adlı gizli bir devlet kurumunun kimyasal denetimine (Lot Six) katılan ve psişik güçler kazanan Andy McGee ile Vicky Tomlinson'ın kızı Charlie McGee'nin hikâyesidir. Doğuştan pirokinezi (zihin gücüyle ateş çıkarma) ve telekinezi yeteneklerine sahip olan Charlie, annesinin Dükkân ajanlarınca öldürülmesinin ardından babasıyla birlikte kaçmak zorunda kalır. Babasıyla yakalandıktan sonra testlere tabi tutulan Charlie, en sonunda babasının öldürülmesi üzerine gücünü tam kapasite serbest bırakıp Dükkân yerleşkesini yakıp yıkar ve gerçeği basına anlatmak üzere yola çıkar. Carrie romanının aksine trajik bir yıkımı değil, zorlukları aşan güçlü bir kahramanın umut dolu mücadelesini anlatır.

 

Charlie McGee: Pirokinezi ve telekinezi yeteneklerine sahip olan, Dükkân'ın elinden kaçmayı başarıp güçleriyle tesislerini yok eden başkarakter.

 

Andy McGee: Lot Six deneyi sonucu "itme" (insan zihnini telkinle yönlendirme) gücü kazanan, Charlie'yi korumak uğruna hayatını kaybeden baba.

 

Vicky Tomlinson McGee: Lot Six deneyi katılımcısı, zayıf telekinetik yetenekleri olan ve Dükkân tarafından işkence edilerek öldürülen anne.

 

John Rainbird: Dükkân için çalışan, ölüme ve insanların can çekişmesine takıntılı olan, Charlie'nin güvenini kazanıp onu öldürmeyi planlayan ancak Charlie tarafından yakılarak öldürülen Kızılderili suikastçı.

 

Cap Hollister: Bilimsel İstihbarat Dairesi (Dükkân) direktörü. Operasyonları yönetmiş, sonunda Charlie tarafından öldürülmüştür.

 

Dr. Joseph Wanless: Lot Six ilacını geliştiren, sonradan vicdan yapıp tüm deneklerin öldürülmesini savunduğu için Rainbird tarafından infaz edilen bilim insanı.

 

Dükkan: Kongre onayı olmadan çalışan, savaşta kullanılmak üzere parabilimsel ve bilimsel gizli araştırmalar yürüten Virginia merkezli devlet kurumu.

 

Altıncı Parsel (Lot Six): Deneklerde doğaüstü güçler çıkaran veya deliliğe yol açan kimyasal bileşik.

 

Dr. Hockstetter: Esaret altındayken Charlie üzerinde testler yapan ve yangından sağ kurtulan bilim insanı.

 

Orville Jamieson (O.J. / Juice): Dükkân yerleşkesindeki yangından sağ kurtulan az sayıdaki ajandan biri.

 

Irv ve Norma Manders: Kaçak olan Andy ve Charlie'ye kapılarını açan, onları mülklerinde korumaya çalışan ve Charlie'ye Dükkân'ın ipliğini pazara çıkarması için yardım eden çiftçi çift.

 

Tashmore Göleti: Andy ve Charlie'nin kış boyunca saklandıkları Vermont'taki orman kulübesi.

 

Tommyknockers (1987)

Maine, Haven kasabasında çok satan bir Western yazarı olan Bobbi Anderson'ın ormanda toprağa gömülü devasa bir uzaylı gemisini keşfetmesiyle başlayan "aptal evrim" ve kontrolden çıkmış teknoloji kâbusudur. Gemi açığa çıktıkça yaydığı radyasyon benzeri etkiyle kasaba halkını insanüstü mucitlik yeteneklerine kavuşturur ancak onları fiziki ve zihinsel olarak duy Gusuz, kollektif zihinli "Tommyknockers" yaratıklarına dönüştürür. Alkolik şair Jim Gardener, kafatasındaki metal plaka sayesinde bu etkiğe direnerek insanlığı ve kasabayı kurtarmak için mücadele eder.

 

Roberta “Bobbi” Anderson: Toprağa gömülü gemiyi kazıp çıkaran, zihin okuyan daktilo gibi icatlar yapan ancak dişi dökülüp yaratığa dönüşerek Haven halkının lideri olan yazar.

 

Peter: Bobbi'nin yaşlı beagle cinsi köpeği; uzaylı etkisiyle canlandırılıp Bobbi tarafından kulübede canlı bir "bataryaya" dönüştürülmüştür.

 

Jim Gardener: Bobbi'nin eski sevgilisi, nükleer karşıtı alkolik şair. Kafasındaki metal plaka sayesinde zihin kontrolünden korunan tek kişidir. Bobbi'yi öldürüp gemiye girer ve gemiyi derin uzaya yönlendirerek hayatını feda eder.

 

Ruth McCausland: Haven'ın polis şefi; zihinsel köleleştirmeye direnmiş, dış dünyayı uyarmak için belediye binasının saat kulesini havaya uçurarak intihar etmiştir.

 

Hilly Brown: Uzaylı etkisiyle nesneleri yok eden bir cihaz icat eden ve sihir gösterisinde küçük kardeşi David'i Altair-4 adlı uzaylı boyutuna ışınlayıp yok eden çocuk.

 

David Brown: Hilly'nin Altair-4 dünyasına yolladığı, daha sonra dedesi Ev Hillman ve Jim Gardener'ın çabalarıyla kurtarılan küçük çocuk.

 

Ev Hillman: Kasabadaki tersliği anlayıp torunlarını kaçıran, polise haber vermeye çalışırken yakalanıp Bobbi'nin evinde "insan pili" olarak kullanılan kasaba yaşlısı.

 

Büyük Kızılderili Ormanları: Bobbi'nin arazisine komşu olan ve uzay gemisinin gömülü olduğu gizemli arazi.

 

Dükkan (The Shop): Olayların ardından Haven'a inip uzaylı teknolojisini ve hayatta kalanları inceleyen sinsi devlet kurumu.

 

Tommyknockers: Yüzyıllardır gömülü duran, altı parmaklı, köpek kafalı iskelete sahip "yıldızlararası çingene" savaşçı uzaylılar ve onların gazıyla yaratığa dönüşen Haven sakinleri.

 

Stephen King'in Altın Yılları (1991)

CBS kanalında yedi bölüm olarak yayınlanan bu bilimkurgu/gerilim dizisinde, Falco Plains adlı çok gizli bir askeri tesiste hademe olan yaşlı Harlan Williams'ın hikâyesi anlatılır. Hücre yenilenmesi deneyi sırasında meydana gelen bir patlamada K-R3 enerjisine maruz kalan Harlan, gençleşmeye ve kontrol edilemez kozmik/fiziksel güçler kazanmaya başlar. Acımasız "Dükkân" (The Shop) örgütü onu bir denek olarak ele geçirmek için peşine düşer.

 

Harlan Williams: Kazara gençleşip kinetik/zamansal güçler kazanan, son karşılaşmada karısıyla birlikte yeşil bir enerji patlamasıyla ortadan kaybolan hademe.

 

Terry Spann: Dükkân'dan ayrılan Falco Plains güvenlik şefi; Harlan'ı korumak için eski ortağı suikastçı Jude Andrews'ı öldürür.

 

Gina Williams: Harlan'ın karısı; kocasıyla birlikte yeşil enerji patlamasında kaybolur.

 

Francesca Williams: Harlan ve Gina'nın görme engelli hippi kızı.

 

Dr. Todhunter: Tesisin dengesiz, patlamaya sebep olan hücre yenilenmesi araştırmacısı.

 

General Crewes (Louis Crewes): Tesis komutanı; Terry Spann ile birlikte Harlan'ı Dükkân'ın elinden kurtarmak için firar eder.

 

Jude Andrews: Dükkân'ın en acımasız suikastçısı. Harlan'ı yakalamak isterken Terry Spann tarafından öldürülür.

 

Kaptan Trips: Dükkân'ın, hippi komününe sızmış muhbiri (adı The Stand romanındaki ölümcül virüse göndermedir).

 

İlgili Hikayeler

Langoliers (1990 - Gece Yarısını Dört Geçe)

Los Angeles'tan Boston'a uçan American Pride Havayolları'na ait 29 numaralı uçuşun yolcularından on kişinin uçuş sırasında uyanıp diğer tüm yolcuların ve mürettebatın gizemli bir şekilde kaybolduğunu fark etmesiyle başlayan zaman yolculuğu ve kozmik gerilim öyküsüdür. Yolculardan pilot Kaptan Brian Engle komutayı ele alıp uçağı Maine'deki Bangor Uluslararası Havalimanı'na indirir. Orada, zamanın geçmişinde ("dünün içinde") sıkıştıklarını, seslerin ve kokuların olmadığı, geçmişi yiyip tüketen "Langolier" adlı kozmik leş yiyici yaratıkların yaklaşmakta olduğunu anlarlar. Zaman yarılmasından/portaldan geçip günümüze dönebilmek için uykuda olmaları gerektiğini çözerler ve zamana karşı feci bir mücadeleye girişirler. Öyküde Mary Celeste, Roanoke Adası kolonisi ve Dükkân (The Shop) örgütüne atıflar yer alır.

 

Langolierler: Dünün, yani geçmişin dünyasını yiyip yok eden, dişlerle dolu mağara gibi ağızlara sahip, büzülüp genişleyen siyah küre şeklindeki yaratıklar.

 

Dinah Bellman: Telepatik yeteneklere sahip kör kız çocuk. Craig Toomey tarafından bıçaklanarak ölümcül şekilde yaralansa da telepatik gücüyle Toomey'yi yaratıkların önüne yem olarak sürer ve uçağın kalkması için zaman kazandırır.

 

Altıncı Bölüm - Diğer Prime Reality Hikayeleri

Ana Gerçeklik (Prime Reality), Stephen King evreninin omurgası ve kurgusal dramalarının ana sahnesidir. Bu bölüm; Kara Kule, Direniş (The Stand), Richard Bachman romanları ve diğer temel eserler arasındaki çoklu evren bağlantılarını ele alır.

 

Parlayan (The Shinning,1977)

Colorado Kayalık Dağları'nda kışın kar nedeniyle dünyadan izole olan 110 odalı lanetli Overlook Oteli'nde kış bekçisi olarak işe başlayan eski öğretmen ve mücadelesini verdiği alkolizmle boğuşan yazar Jack Torrance, karısı Wendy ve "parlama" (psişik/önsezisel) yeteneğine sahip 5 yaşındaki oğulları Danny'nin trajik öyküsüdür. Otelin kötücül varlığı, Danny'nin ham psişik gücünü ele geçirmek için zayıf halka olarak gördüğü babası Jack'i etkileyip delirtir. Çocuk istismarı, alkolizm ve aile içi şiddet temalarını doğaüstü dehşetle harmanlar.

 

Danny Torrance: "Parlama" denilen muazzam psişik yeteneğe sahip 5 yaşındaki çocuk. Otel patladığında annesi ve aşçı Hallorann ile kaçar; en son Maine'in batısındaki bir pansiyonda iyileşmeye çalışırken görülür.

 

Tony: Danny'nin stresi anlarında ortaya çıkan, kötü olayları haber veren ve sık sık "redrum" (tersten murder / cinayet) diye mırıldanan hayali arkadaşı. Danny'nin ikinci adı Anthony'dir.

 

Jack Torrance: İşsiz öğretmen, iyileşmekte olan alkolik ve başarısız yazar. Overlook'un iblisleri tarafından zihni ele geçirilir, ailesini öldürmeye çalışır ve kazan patlamasında otelle birlikte can verir.

 

Wendy Torrance: Jack'in kocasının deliliği ve otelin dehşeti karşısında oğlunu korumak için direnen ve hayatta kalmayı başaran karısı.

 

Dick Hallorann: Overlook Oteli'nin "parlama" yeteneğine sahip Afro-Amerikalı baş aşçısı. Danny'nin zihinsel çağrısıyla otelindeki dehşete müdahale eder, Jack'in saldırısından sağ kurtulur ve Wendy ile Danny'yi kurtarır.

 

Delbert Grady: Otelin eski kış bekçisi. Hayaletlerin kışkırtmasıyla iki küçük kızını baltayla, karısını av tüfeğiyle öldürüp intihar etmiş ve otelin kalıcı hayaletine dönüşmüştür.

 

Bayan Massey: 217 numaralı odanın küvetinde genç sevgilisi tarafından terk edildikten sonra intihar eden 60 yaşındaki kadının çürüyen hayaleti.

 

The Overlook Hotel: 1907-1909 yılları arasında Colorado dağlarında inşa edilen, geçmişinde cinayetler barındıran 110 odalı lanetli otel. Jack'in kazanların bakımını ihmal etmesi sonucu patlayarak yanar.

 

Gece Vardiyası (1978)

Stephen King'in yayımlanan ilk kısa öykü koleksiyonudur. 1970'lerin başından ortalarına kadar erkek dergilerinde (Penthouse, Cavalier, Gallery, Cosmopolitan) yayımlanmış erken dönem öykülerini içerir. Eser; klasikler, bilimkurgu ve H.P. Lovecraft tarzı doğaüstü korku temalarını kapsar.

 

“Ben Kapıyım” (I Am The Doorway)

Zeus Projesi astronotu Arthur, uzayda vücuduna giren uzaylı varlık nedeniyle ellerinde ve göğsünde gözler çıkıp felaketlere sebep olduğunu fark eder; arkadaşı Richard'ı öldüren uzaylı canavardan kurtulmak için intiharı düşünmektedir.

 

“Kayıp” (The Mangler)

Polis memuru John Hunton ve arkadaşı Mark Jackson, Mavi Kurdele Çamaşırhanesi'nde bakire bir kızın (Sherry Ouelette) kanının kasıtsız ritüeli tamamlamasıyla canlanan "Hadley-Watson Model 6" endüstriyel çamaşır ve ütü makinesinin (The Mangler) şeytani bir iblis tarafından ele geçirildiğini keşfederler.

 

“Öcü” (The Boogeyman)

Lester Billings, üç çocuğunun beşiklerinde gizemli bir şekilde ölmesinin ardından dolaplarda saklanan "Öcü" (Boogeyman) adlı canavarı anlatmak üzere psikiyatrist Dr. Harper'a gider; ancak doktorun kendisinin ya da kılığının Öcü olduğu ortaya çıkar.

 

“Gri Madden” (Grey Matter)

Timmy Grenadine, Henry Parmalee ve içki dükkanındaki adamlara babası Richie Grenadine'in bozuk/bakterili bir bira içtikten sonra çürüyen canavarca jelatinimsi bir yaratığa dönüştüğünü anlatır.

 

“Savaş Alanı” (Battleground)

Profesyonel suikastçı John Renshaw, Morris Oyuncak Şirketi sahibi Hans Morris'i öldürdükten sonra, kurbanın annesi Bayan Morris tarafından gönderilen doğaüstü canlı/yapay zekalı oyuncak askerler kutusu tarafından katledilir.

 

“Bazen Geri Dönüyorlar” (Sometımes They Come Back)

Öğretmen Jim Norman, 1957'de ağabeyi Wayne Norman'ı öldüren serserilerin (Vinnie Corey, David Garcia, Bobby Lawson) şeytani ruhlar olarak okuluna öğrenci kılığında geri döndüğünü görür; şeytan çağırma büyü kitabıyla ölen kardeşinin ruhunu yardıma çağırır.

 

“Çilek Baharı” (Strawberry Sprıng)

New Sharon Öğretmen Koleji kampüsünde sisli havalarda "Springheel Jack" takma adıyla çekiçli cinayetler işleyen bir seri katilin ve anlatıcının karanlık hikâyesi.

 

“Çim Biçme Makinesi Adamı” (The Lawnmower Man)

Harold Parkette, bahçesini biçmesi için tırnaklı, Pan tanrısına tapan ve çimleri çıplak yiyen gizemli Çim Biçme Makinesi Adamı'nı işe alır; polisi aramaya kalkışınca duyarlı çim biçme makinesi tarafından parçalanır.

 

“Neye İhtiyacın Olduğunu Biliyorum” (I Know What You Need)

Üniversite öğrencisi Liz Hogan, hayatındaki her şeyi tahmin eden Ed Hamner'ın zihin okuma gücüne ve voodoo büyülerine sahip olduğunu, önceki erkek arkadaşının ölümüne neden olarak kendisini manipüle ettiğini fark eder.

 

“Mısır Çocukları” (Children Of The Corn)

Burt Robeson ve karısı Vicky Robeson, Nebraska'nın Gatlin kasabasında mısır tarlalarında yaşayan ve "Sıraların Arkasında Yürüyen" (He Who Walks Behind the Rows) şeytani varlığına tapan çocukların tüm yetişkinleri kurban ettiğini görerek dehşet içinde çarmıha gerilip öldürülürler.

 

“Merdivenin Son Basamağı” (The Last Rung On The Ladder)

Larry'nin, çocukken samanlıkta hayatını kurtardığı kız kardeşi Kitty'nin (Katrina) yetişkinliğinde intihar etmesi üzerine duyduğu derin suçluluk duygusunu işleyen duygusal öykü.

 

“Çiçekleri Seven Adam” (The Man Who Loved Flowers)

Kaybettiği sevgilisinin aşkıyla çiçekler satın alan ancak elindeki çekiçle masum kadınları eski sevgilisi sanarak katleden bir seri katilin öyküsü.

 

“Odadaki Kadın” (The Woman In The Room)

Lewiston'daki Central Maine Hastanesi'nde yatan ve kanser nedeniyle harap olmuş annesinin acılarına son vermek için onun intiharına yardım eden Lew adlı adamın öyküsü.

 

Creepshow (1982)

Ne tam bir roman ne de sadece bir öykü derlemesidir; hem sinema filmi hem de Berni Wrightson’ın çizimleriyle yayımlanmış bir çizgi romandır. 1950'lerin klasik EC Comics korku serilerine (Tales from the Crypt, The Haunt of Fear, The Vault of Horror) bir saygı duruşudur. İçinde "Creep" adında bir sunucu/karakter yer alır. "Jordy Verrill'in Yalnız Ölümü" öyküsü New Hampshire'dan Maine'e, Castle Rock'ın 5 mil yakınına taşınarak King evrenine dahil edilmiştir.

 

“Babalar Günü” (Father's Day)

Yedi yıl önce sadist ve acımasız babası Nathan Grantham'ı kafasına cam küllük vurarak öldüren Bedelia Grantham ve ailesi her yıl Babalar Günü'nde toplanır. Nathan Grantham pastasını yemek ve intikam almak için mezardan zombi olarak geri döner.

 

“Jordy Verrıll'in Yalnız Ölümü” (The Lonesome Death Of Jordy Verrıll)

Castle Rock'tan 5 mil uzaklıktaki saf çiftçi Jordy Verrill'in arazisine bir meteor düşer. Meteordan bulaşan "meteor pisliği" (uzaylı sporu/virüsü) tüm çiftliği ve Jordy'nin bedenini yeşil otlarla kaplar. Jordy acıya dayanamayıp av tüfeğiyle intihar eder.

 

“Kasa” (The Crate)

1834'te Kuzey Kutbu'ndan Horlicks Üniversitesi Amberson Hall merdiven altına gönderilen gizemli bir sandık açılır. İçindeki vahşi canavar hademeyi ve bir öğrenciyi yer. Sıkıntılı Profesör Henry Northrup, kendisine eziyet eden baskıcı karısı Wilma'yı (Billie) bu canavara yem eder; ardından sandığı zincirleyip taş ocağına atar.

 

“Geçici Bir Şey” (Something To Tide You Over)

Acımasız Richard Vickers, kendisini aldatan karısı Becky'yi ve sevgilisi Harry Wentworth'ü kumsalda boyunlarına kadar kuma gömüp boğulmaya terk eder. Kurbanlar ölümsüz yaratıklar olarak denizden geri döner ve Richard'ı aynı şekilde kumsala gömerek intikam alır.

 

“Sana Sinsice Yaklaşıyorlar” (They're Creeping Up On You!)

Hijyen takıntılı, steril dairesinde yaşayan acımasız ve zengin iş adamı Upson Pratt, elektrik kesintisi sırasında binlerce hamamböceğinin saldırısına uğrar; böcekler vücudunu istila ederek onu içten içe kemirip öldürür.

 

Farklı Mevsimler (1982)

King'in kariyerinde dönüm noktası olan, dört kısa romandan (novella) oluşan derlemedir. Genellikle korku türünün dışına çıkan ana akım hikâyeler içerir (Yetenekli Öğrenci hariç, diğerleri doğaüstü korku öyküsü değildir). Eser, novella biçimine olan olumsuz algıyı kırmış ve sinemaya uyarlanan parçalarıyla son derece geniş kitlelere ulaşmıştır.

 

“Yetenekli Öğrenci” (Apt Pupil)

Zeki ve başarılı bir lise öğrencisi olan Todd Bowden, Holokost ve Nazi Almanya'sına duyduğu karanlık saplantı sonucu, kasabasında "Arthur Denker" sahte kimliğiyle saklanan eski Nazi kamp komutanı Kurt Dussander'ı keşfeder. Todd, polise haber vermek yerine şantajla Dussander'ı korkunç anılarını anlatmaya zorlar. İkili arasında her ikisini de cinayet işlemeye iten zehirli bir bağ kurulur. Dussander hastanede intihar edip sırrı ortaya çıkınca, Todd tüfeğiyle otoyola bakan bir ağaca çıkarak araçlara ateş açar ve polis keskin nişancıları tarafından öldürülür.

 

“Nefes Alma Yöntemi” (The Breathıng Method)

Avukat David Adley, New York 249B East 34th Street'teki gizemli bir erkek kulübüne davet edilir (bu kulüp, anlatılan hikâyelerin geçtiği, var olmayan kitapların bulunduğu, boyutlararası "ince" geçitlere sahip bir mekândır). Kulüp üyesi Dr. Emlyn McCarron, hamile ve bekar bir kadın olan Sandra Stansfield'a öğrettiği "Nefes Alma Yöntemi"ni anlatır. Sandra, doğuma giderken geçirdiği korkunç bir trafik kazasında başı kopmasına rağmen, kopuk nefes borusundan nefes almaya devam ederek bebeğini doğurur ve ardından ölür.

 

Christine (1983)

Takıntılar, lise bunalımları, ergenlik arzuları ve Amerikan otomobil mitolojisi üzerine kurulu bir lise dehşeti romanıdır (Carrie ile Parlayan'ın otomobilli bir birleşimi gibidir). Pittsburgh banliyösü Libertyville'de geçer. Ezik ve sivilceli bir genç olan Arnie Cunningham'ın, 1958 model kırmızı-beyaz bir Plymouth Fury olan Christine'i satın alması ve arabanın ilk sahibi Roland LeBay'in kötücül ruhuyla birleşerek geçirdiği karanlık değişimi konu alır.

 

Arnie Cunningham: Libertyville Lisesi'nde alay konusu olan, yalnız bir lise öğrencisidir. Christine adındaki 1958 model Plymouth Fury'yi aldıktan sonra özgüveni artar ve cildi düzelir; ancak arabanın ilk sahibi Roland LeBay'in ruhu tarafından ele geçirilip acımasızlaşır. Annesinin hayatını kurtarmak için LeBay ile girdiği zihinsel mücadelede gerçekleşen kazada hayatını kaybeder.

 

Christine: Detroit'te üretilmiş, doğuştan kötücül, doğaüstü güçlere sahip 1958 model Plymouth Fury. İlk sahibi Roland LeBay'in ölümüyle onun insan nefretinden beslenen ruhuyla birleşmiştir. Hasar gördüğünde kendini tamir edebilir. Kendisine ve Arnie'ye zarar veren serserileri gece tek tek avlayıp öldürür. Dennis Guilder ve Leigh Cabot tarafından bir kanalizasyon kamyonuyla ezilerek sıkıştırma makinesinde imha edilir.

 

Dennis Guilder: Arnie'nin en yakın arkadaşı, lise futbol takımının yıldızıdır. Arnie'nin değişimini ilk fark eden ve onu korumaya çalışan sağduyulu sestir. Leigh Cabot ile birlikte Christine'i yok eder. Sonrasında öğretmen olur ama Christine'in bir gün geri döneceğinden korkmaya devam eder.

 

İskelet Mürettebatı (Skeleton Crew, 1985)

King'in Gece Vardiyası’ndan (Night Shift) sonra yayımladığı ikinci kısa öykü derlemesidir.

20 öykü ve 2 şiirden oluşur.

 

"Burada Kaplanlar Var" (Here There Be Tigers): Okul tuvaletinde nedensizce ortaya çıkan bir kaplanın yarattığı saf korku.

"Maymun" (The Monkey): Zillerini çaldıkça ölüme yol açan lanetli bir oyuncak maymun.

"Cain Yükseldi" (Cain Rose Up): Charles Whitman'ın kule katliamından esinlenen rastgele bir okul saldırısı.

"Sal" (The Raft): Issız bir gölde gençleri yutan, canlı bir petrol sızıntısı benzeri yaratık (Creepshow 2 filminde de uyarlanmıştır).

"Tanrıların Kelime İşlemcisi" (Word Processor of the Gods): Yazılan veya silinen cümlelerle gerçekliği değiştirebilen daktilo/bilgisayar.

"El Sıkışmak İstemeyen Adam" (The Man Who Would Not Shake Hands) & "Orakçının Görüntüsü" (The Reaper's Image): Biri dokunduğu her şeyi öldüren lanetli bir adamı, diğeri ise köşesinde Azrail'in göründüğü lanetli DeIver aynasını anlatır.

"Hayatta Kalma Tipi" (Survivor Type): Issız adada mahsur kalan uyuşturucu kaçakçısı bir doktorun hayatta kalmak için kendi uzuvlarını yemesi.

"Sütçü" Öyküleri & "Esnek Kurşunun Baladı" (The Ballad of the Flexible Bullet): Sütçünün tuhaf teslimatları ile daktiloda yaşayan "Fornit" adlı ilham perilerine inanarak deliliğe sürüklenen bir yazarın hikayesi.

Şiirler: "Paranoid: Bir Şarkı" ve oğlu için yazdığı "Owen İçin".

Kedi Gözü (Cat's Eye, 1985)

Stephen King'in senaryosunu bizzat kaleme aldığı antoloji formatındaki sinema filmidir.

Üç farklı hikayeyi ("Quitters Inc.", "The Ledge" ve yeni yazılan "The General") birbirine bağlayan unsur gezgin bir kedidir.

 

Filmin başında aslında uykusunda ölen bir çocuğun cenazesi ve kedisini suçlayan anneyse yapılan kovalamaca çekilmiş; ancak stüdyo (MGM) izleyiciyi rahatsız etmemek adına bu kısmı kesmiştir. Bu durum, kedinin filmin başındaki gizemli yolculuğunun nedenini izleyici için belirsiz bırakmıştır.

 

Sefalet (Misery, 1987)

Ünlü romancı Paul Sheldon, kendisini şöhrete kavuşturan fakat edebi olarak kısıtladığına inandığı "Misery Chastain" karakterini son kitabında öldürür. Yeni ve ciddi romanının taslağıyla geçirdiği bir trafik kazası sonrası, kendisini "bir numaralı hayranı" olan eski hemşire Annie Wilkes'ın ıssız evinde bulur.

 

Paul Sheldon: Yatağa bağımlı, ağrı kesici bağımlısı haline getirilmiş ve hayatta kalmak için Annie'nin istekleri doğrultusunda yeni bir Misery romanı (Misery's Return) yazmak zorunda kalan çaresiz yazar.

Annie Wilkes: Tatlı bir ev sahibesinden öfkeli ve vahşi bir canavara dönüşebilen (Dr. Jekyll / Mr. Hyde), geçmişi cinayetlerle dolu, derin akıl sağlığı sorunları yaşayan saplantılı bir figür.

Gece Yarısını Dört Geçe (Four After Midnight, 1990)

Dört uzun öyküden (novella) derlemedir.

 

"Kütüphane Polisi" (The Library Police)

Stephen King'in oğlu Owen ile kütüphane kitaplarının zamanında iadesi üzerine yaptığı bir konuşmadan doğmuştur. Büyüme, bastırılmış çocukluk travmaları ve gizli utanç konularını işler.

 

Uyurgezerler (Sleepwalkers - 1992)

Charles Brady ve annesi Mary, insan kılığına girebilen, görünmez olabilen ve bakire kızların yaşam enerjisiyle beslenen kadim, ölümsüz şekil değiştiricilerdir (uyurgezerler). Charles, yeni kurbanı Tanya'ya aşık olunca işler karmaşıklaşır. Mezarlıkta Tanya'ya saldırdığı sırada kasaba şerif yardımcısının kedisi Clovis, Charles'a saldırarak onu ağır yaralar. (Kediler bu yaratıkları yok edebilen tek düşmandır). Sonunda Tanya, polislerin ve devasa bir kedi sürüsünün yardımıyla Brady ailesini yok etmeyi başarır.

 

Kabuslar ve Rüya Manzaraları (Nightmares & Dreamscapes - 1993)

3. kısa öykü derlemesidir.

 

Tıkırdayan Dişler (Chattery Teeth): Seyyar satıcı Bill Hogan, satın aldığı kurmalı metal dişlerin, kendisine bıçak çeken Bryan Adams adlı psikopat bir otostopçuyu canlı canlı yiyerek hayatını kurtarmasına şahit olur.

Adanmışlık (Dedication): Otel hizmetçisi Martha, cadı bir komşusunun yönlendirmesiyle, hamileliği sırasında ünlü yazar Peter Jeffries'in menisini yutarak doğacak çocuğunun yetenekli bir yazar olmasını sağlar.

Hareket Eden Parmak (The Moving Finger): Muhasebeci Howard Mitla'nın banyo lavabosu giderinden devasa, canlı bir parmak çıkar. Howard onunla mücadele ederken aklını yitirir.

Spor Ayakkabı (Sneakers): Müzik yapımcısı John Tell, stüdyonun tuvaletinde çevresi ölü sineklerle dolu perili bir spor ayakkabı ve onun arkasındaki hayaletle karşılaşır.

Onların Müthiş Bir Müzik Grubu Olduğunu Biliyorsunuz (You Know They Got a Hell of a Band): Islanmış ve kaybolmuş bir çift, rock yıldızlarının ölmeyip yaşadığı ancak gelenlerin bir daha asla ayrılamadığı Rock and Roll Heaven adlı tuhaf bir kasabaya düşer.

Üzgünüm, Doğru Numara (Sorry, Right Number): Bir kadının geçmişte kendi eski numarasını arayarak kocasının ölümünü önlemeye çalıştığı, zaman döngülü bir senaryo/öykü.

Saat On İnsanları (The Ten O'Clock People): Sigarayı azaltmaya çalışan Brandon Pearson ve Duke Rhinemann, toplumun üst kademelerine sızmış yarasa suratlı uzaylı yaratıkları görebildiklerini fark eder ve direnişe katılırlar.

Çömelme Ucu (Crouch End): H.P. Lovecraft mitolojisine saygı duruşu niteliğindeki öyküde, Londra'da kaybolan Amerikalı bir çiftin boyutlar arası insansı iblislerle karşılaşması anlatılır.

Akçaağaç Sokağı'ndaki Ev (The House on Maple Street): Çocuklar, evlerinin altında fırlatmaya hazır bir uzay gemisi olduğunu keşfeder ve kötü üvey babalarını fırlatma anında evin içine hapsederler.

Umney’nin Son Davası (Umney's Last Case): 1930'ların özel dedektifi Clyde Umney, kendisini yaratan yazar Samuel D. Landry ile karşılaşır. Yazar, onunla gerçekliğini değiştirerek dedektifin yerine geçer; Umney ise 1990'ların dünyasında mahsur kalır.

Dilenci ve Elmas (The Beggar and the Diamond): King'in bir Hindu masalından uyarladığı, Tanrı'nın bir dilenciye yardım etmek için yola bıraktığı elması dilencinin fark etmeyip geçmesini konu alan ders verici bir kıssa.

Gül Kökü (Rose Madder - 1995)

King'in tüm kariyeri boyunca işlediği aile içi şiddet ve istismar temasını ('Salem'in Lot'u, Parlayan, Kujo, O, Gerald'ın Oyunu, Dolores Claiborne, Uykusuzluk) en sert ve acımasız biçimde ele aldığı romanıdır.

 

14 yıl boyunca kocası polis dedektifi Norman Daniels'ın fiziksel, psikolojik ve cinsel şiddetine maruz kalan Rose, bir gün yastığına damlayan bir damla kanı görünce kaçmaya karar verir. Adını Rosie McClendon olarak değiştirip Liberty City'ye yerleşir, kadına şiddet sığınağı Daughters and Sisters ile tanışır. Bir rehinci dükkanında evlilik yüzüğünü satıp "Gül Kırmızısı" adında bir tablo satın alır. Bu tablo, Silahşör Roland'ın dünyasıyla (Karanlık Kule) bağlantılı fantastik ve mitolojik bir evrene açılmaktadır. Rosie'nin intikamcı ve öfkeli ikizi Rose Madder, tablonun dünyasında yaşar. Telepatik iz sürme yeteneği ("trollük") olan ve arkasında cesetler bırakarak Rosie'nin peşine düşen sadist Norman, tablonun dünyasına kadar gelir. Norman burada mitolojik boğa Erinyes'e/Ferdinand'a dönüşür ve Rose Madder tarafından öldürülür. Rosie ise Rehinci Bill Steiner ile evlenip yeni bir hayata başlar.

 

Yeşil Yol (The Green Mile - 1996)

King'in 1932 yılı A.B.D. güneyinde geçen, altı aylık bölümler halinde (seri roman) yayımladığı ve Charles Dickens geleneğini yaşattığı hapishane, idam ve bağışlanma temalı başyapıtıdır.

 

Cold Mountain Cezaevi'nin "Yeşil Mil" adı verilen idam mahkumları bloğunun (E Blok) kıdemli gardiyanı Paul Edgecombe, 1932 yılında idama mahkum edilen devasa siyahi adam John Coffey ile tanışır. İki küçük kızı öldürmekten suçlu bulunan Coffey, aslında saf bir ruha ve insanları iyileştirme, hastalıklarını içine çekip dışarı atma yeteneğine sahiptir. Coffey'nin masumiyeti anlaşılsa da dönemin ırkçılığı ve yasal sistem nedeniyle infazı durdurulamaz. Coffey, başkalarının acısını hissetmenin ağırlığından kurtulmak için idamı kabullenir. Coffey'nin mucizevi dokunuşu, Paul Edgecombe'u ve Delacroix'nın evcil faresi Bay Jingles'ı olağanüstü uzun bir ömre ve mucizevi bir sağlığa kavuşturur. Hikaye, 104 yaşındaki Paul'ün Georgia Pines huzurevinde geçmişi kaleme almasıyla çerçevelenir.

 

Altı Katlı (Six Stories - 1997)

Stephen King'in kendi özel yayınevi Philtrum Press tarafından sadece 1100 adet basılan, imzalı ve özel sınırlı koleksiyon serisidir. Format ve içerik olarak King'in klasik tarzının dışında kalan bu derleme, dehşet unsurlarından ziyade tuhaf olaylara ve derin karakter incelemelerine odaklanır.

 

Kör Willie (Blind Willie): Derlemenin en dikkat çekici öyküsüdür. New Yorklu iş adamı Bill Teale'in her gün kılık değiştirerek Beşinci Cadde'de Vietnam gazisi ve kör bir dilenci olan "Kör Willie" olarak yaşamını sürdürmesini konu alır. (Öykünün genişletilmiş ve güncellenmiş "resmi" sürümü, King'in 1999 tarihli Atlantis'teki Kalpler / Hearts in Atlantis kitabına dahil edilmiştir).

Dördüncü Otopsi Odası (Autopsy Room Four): Kitabın ilk yayınlandığı derlemelerden olup daha sonra Her Şey Mümkün (Everything's Eventual) kitabına dahil edilmiştir (Derry evreniyle bağlantılıdır).

Gotham Kafe'de Öğle Yemeği (Lunch at the Gotham Café): Bir boşanma görüşmesi sırasında garsonun cinnet geçirmesini konu alır (Everything's Eventual derlemesinde geniş kitleye ulaşmıştır).

Şanslı Mahalle (Luckey Quarter): Piyango ve şans temalı öykü (Everything's Eventual).

L.T.'nin Evcil Hayvanlar Teorisi (L.T.'s Theory of Pets): Evlilik ve evcil hayvanlar üzerine kara mizah içeren öykü (Everything's Eventual).

Siyah Takım Elbiseli Adam (The Man in the Black Suit): O. Henry Ödülü kazanan bu öykü, Castle Rock evrenine aittir.

Buick 8 (From a Buick 8 - 2002)

King'in 1983 tarihli Christine romanından sonra bir otomobili odağa aldığı ikinci romanıdır. Ancak Christine'deki gibi canlı ve katil bir araba yerine; bu kitapta 1954 model bir Buick Roadmaster kılığına girmiş, başka bir boyuta/gerçekliğe açılan tehlikeli bir portal konu edilir.

 

1979 yılında Pensilvanya Eyalet Devriyesi D Birliği polisleri, benzin istasyonunda siyah giyimli gizemli bir adam tarafından terk edilen 1954 model Buick Roadmaster'a el koyarlar. Arabayı incelediklerinde motorunun çalışmadığını, camdan egzoza sahip olduğunu, üzerindeki çakıl taşlarının dökülmediğini ve aslında bu dünyaya ait bir "şey" olmadığını fark ederler. Araba, B Kulübesi adı verilen depoya kaldırılır. Yıllar boyunca bu araba garip ışık gösterileri ("ışık depremleri") yapar, ortamın sıcaklığını dondurucu seviyelere düşürür, insanları yutar ve bagajından iğrenç, uzaylı benzeri yaratıklar ve bitkiler doğurur.

 

Roman, Pennsylvania polislerinin 2001 yılında trafik kazasında ölen arkadaşları Curtis Wilcox'un oğlu genç Ned Wilcox'a arabanın 20 yıllık sırrını anlatması şeklinde kurgulanmıştır. Temel mesaj; hayatın her zaman net yanıtlar vermediği, cevapsız sorularla ve nedensiz trajedilerle yaşamak zorunda olduğumuz gerçeğidir.

 

Gül Kırmızısı (Rose Red - 2002)

King tarafından yazılan, Craig R. Baxley tarafından yönetilen ve ABC kanalında üç gecelik bir mini dizi olarak yayımlanan 6 saatlik televizyon projesidir.

 

Aslen Steven Spielberg ile The Haunting (Hayalet) filminin yeniden çevrimi olarak planlanmış, ancak ikili arasındaki yaratıcı anlaşmazlıklar nedeniyle proje ayrılmıştır. King, "Moby Dick tarzı perili ev" fikrini Winchester Gizem Evi'nden (San Jose) esinlenerek geliştirmeye devam etmiştir.

 

Seattle'da bulunan, 1907 yılında petrol zengini John P. Rimbauer tarafından yaptırılan Rose Red malikanesi trajedilerle ve kayboluşlarla doludur. Paranormal Araştırmalar Profesörü Joyce Reardon, "uyuyan" bu perili evi uyandırmak için telekinetik ve psişik yetenekleri olan 6 kişilik bir ekip toplar. Ancak mimarisini ve yerleşimini kendi kendine değiştirebilen canlı ve düşmanca ev, ekibe ölümcül bir kabus yaşatır.

 

Her Şeyin Sonu Vardır: 14 Karanlık Hikaye (Everything's Eventual: 14 Dark Tales - 2002)

 

1408: New York'taki Dolphin Oteli'nin 1408 numaralı kurgusal, dehşet verici odasında geçer.

Perili mekanlar üzerine kitaplar yazan ancak doğaüstü olaylara hiç inanmayan alaycı yazar Mike Enslin, Otel Müdürü Bay Owen'ın tüm uyarılarına rağmen 1408 numaralı odaya girer. Odada geçirdiği 70 dakika içinde gerçeklik algısı tamamen kırılır ve alevler içinde odadan zor kaçar. Deneyim sonrası yazarlığı bırakır.

 

Sevdiğiniz Her Şey Götürülecek (All That You Love Will Be Carried Away): Seyyar satıcı Alfie Zimmer'ın Lincoln, Nebraska'daki bir Motel 6'da intihar etmeyi düşünmesini ve yol boyunca banyo duvarlarından topladığı ilginç duvar yazılarını derlediği defteriyle olan bağını anlatır.

 L.T.'nin Evcil Hayvanlar Teorisi (L.T.'s Theory of Pets): Evcil hayvanların sahipleriyle kurduğu ters orantılı bağlar üzerinden bir evliliğin yıkılışını anlatan kara mizah öğeli öykü. Karısı Lulubelle DeWitt'in ortadan kaybolması ("Balta Adam" adlı seri katilin kurbanı olma ihtimali) ve geride bıraktığı köpeği/kedisi konu edilir.

Gotham Kafe'de Öğle Yemeği (Lunch at the Gotham Café): Sigarayı henüz bırakmış Steven Davis'in, kendisini terk eden karısı Diane ve boşanma avukatı Humboldt ile restoranda buluşmasını anlatır. Buluşma, cinnet geçiren baş garson Guy'ın katliamıyla kanlı bir savaşa dönüşür.

O Duyguyu Sadece Fransızca Söyleyebilirsiniz (That Feeling, You Can Only Say What It Is in French): evlilik yıldönümlerini kutlayan Carol ve Bill çiftinin seyahatinde geçen, güçlü bir déjà vu (veya cehennem döngüsü) temalı psikolojik gerilim öyküsü.

Yedinci Bölüm - Richard Bachman'ın Dünyası

Richard Bachman gerçekten de King'in kullandığı bir takma addı. Bu edebi aldatmaca 1985 baharında ortaya çıkmasaydı, King belki de bu ismi kullanmaya bugün hâlâ devam ediyor olabilirdi.

 

King, kariyerinin henüz çok başlarında, birçok üreken ve başarılı yazarın karşılaştığı klasik bir ikilemle yüzleşti. Geleneksel yayıncılık dünyasında yayıncılar, çok satan bir yazarın her takvim yılında sadece tek bir roman (veya kısa öykü derlemesi) yayımlamasını tercih ederlerdi. Teoriye göre pazarlama stratejisi bu şekilde daha verimli işliyor; kamuoyu aynı yazardan yılda birden fazla yeni kitap satın almaya yanaşmıyordu.

 

King, ilerleyen yıllarda yayıncılık sektörünün bu yazılı olmayan kuralını tamamen altüst edecek ve bazı yıllarda üç ya da dört kitap birden yayımlayıp hepsini çok satanlar listesine sokacaktı. Ancak 1970'lerin ortasında durum farklıydı.

 

King'in çözmesi gereken ikinci bir ikilem daha vardı: 1977'de yayımlanan üçüncü romanı Medyum (The Shining) ile birlikte zaten "modern korku edebiyatının tartışmasız ustası" olarak konumlandırılmıştı. Oysa sandığında basılmayı bekleyen ve bu "korku markası" kalıbına tam olarak uymayan başka eserleri de vardı. Bunlar arasında, Göz (Carrie, 1974) romanından bile önce kaleme aldığı Öfke (Rage - ilk taslak adıyla Getting It On) ve Uzun Yürüyüş (The Long Walk) ile sonradan tamamlayacağı Yol Çalışması (Roadwork) ve açıkça bilimkurgu/distopya sularında yüzen Koşan Adam (The Running Man) yer alıyordu.

 

İfşa: Sırrın Ortaya Çıkışı (1985)

Bachman adıyla yayımlanan ilk dört roman (Öfke, Uzun Yürüyüş, Yol Çalışması, Koşan Adam) kitle pazarına yönelik mütevazı cep kitapları olarak basıldı ve görece az ilgi gördü. Ancak 1984'te yayımlanan Hayat Emen Kadın / Medyumun Laneti (Thinner) ile işler değişti.

Thinner, doğrudan doğaüstü bir korku öyküsüydü ve King'in kendine has üslubunu avazı çıktığı kadar bağırıyordu. Hatta kitapta bir karakterin "Stephen King romanı gibi yazmaya başladın..." demesi gibi öz-göndermeler mevcut. NAL'ın bu kitabı ilk kez ciltli (hardcover) basması ve yoğun tanıtım yapması şüpheleri tepe noktasına çıkardı.

Öfke (Rage - 1977)

Teknik olarak King'in yayımlanan üçüncü romanı olsa da Öfke, Richard Bachman adıyla okura sunulan ilk eserdir. King bu romanı henüz lise öğrencisiyken (1966) yazmaya başlamış, 1971'de üniversitedeyken tamamlamıştır.

Öfke, King'in en karanlık, doğaüstü öge içermeyen ve bu yüzden belki de en ürpertici romanlarından biridir.

Placerville Lisesi öğrencisi Charlie Decker, otoriteyle ve baskıcı babasıyla yaşadığı derin sorunların ardından bir gün okula silahla gelir. Bir öğretmeni vurup sınıfını rehin alan Charlie, saatler süren bu psikolojik kuşatmada arkadaşlarını sert bir "günah çıkarma / karşılaşma seansına" zorlar.

1980'ler ve 90'larda ABD'deki bazı okul baskınlarında faillerin cebinden Rage kitabının çıkması üzerine Stephen King, kendi isteğiyle kitabın baskısını tamamen durdurmuştur. King, Bachman Olmanın Önemi (1996) yazısında, yazdığı bir metnin gerçek şiddeti tetikleme ihtimalinin kendisine uykusuz geceler yaşattığını samimiyetle ifade eder.

 

Charlie Decker: Otoriteye kin besleyen, uyumsuz bir genç. Okulda iki öğretmeni öldürüp sınıfını rehin alır. Olayın sonunda akıl sağlığı yerinde olmadığı gerekçesiyle ceza almaz; Augusta Devlet Hastanesi'ne yatırılır.

Ted Jones: Okulun "mükemmel" ve popüler öğrencisi. Charlie'nin rehineler üzerinde kurduğu psikolojik baskı ve yüzleştirme seansı sırasında maskesi düşer, ağır bir sinir krizi geçirir ve akıl hastanesine kaldırılır.

 

Uzun Yürüyüş (The Long Walk, 1979)

King'in Maine Üniversitesi'nde henüz 19 yaşındayken (1966) yazdığı bu roman, onun en eski ikinci tamamlanmış uzun eseridir. Sosyopolitik bir distopya ve erken dönem bilim kurgu alegorisidir.

 

Aşırı muhafazakâr ve faşist bir Amerikan yönetiminde (kültürel/siyasi eleştiri sembolü olarak "Amerikay"), 100 genç Maine eyaleti boyunca durmaksızın yürümek zorundadır. Yavaşlayanlara üç uyarı verilir, üçüncünün ardından askerler tarafından infaz edilirler.

 

Yol Çalışması (Roadwork, 1981)

Bachman kitapları arasında en karanlık ve doğaüstü/fantastik hiçbir öge barındırmayan, doğrudan günlük yaşamın ve insan çaresizliğinin dehşetine odaklanan ana akım bir dram/tragedya romanıdır.

 

Barton George Dawes adındaki bir adamın, evinin ve çalıştığı çamaşırhanenin üzerinden geçecek bir otoyol projesine karşı başlattığı anlamsız, trajik ve yıkıcı bireysel direnişini konu alır.

 

Koşan Adam (The Running Man)

2025 yılının distopik Amerika'sında geçen roman, aşırı yoksulluk içindeki Ben Richards’ın, hasta kızı Cathy’nin ilaç parasını kazanabilmek için "Koşan Adam" adlı ölümcül bir televizyon yarışmasına katılmasını konu alır. Yarışmanın kuralı basittir: Avcılardan ve onları ihbar eden halktan kaçarak hayatta kalmak.

 

Richards, TV kanalının binasına girerek testlerden geçer ve yarışmaya kabul edilir. Her gün iki kez video kaseti çekip kanala postalamak zorundadır. Kaçış süreci boyunca yoksul mahalleleri, sistemin çürümüşlüğünü ve zehirli havayı soluyan insanları görür. Bradley'nin yardımıyla havaalanına ulaşır, Dan Killian’ı ve McCone’u rehin alarak bir uçağa biner. Ancak Sheila ve kızı Cathy’nin çoktan öldürüldüğünü öğrenince kaybedecek hiçbir şeyi kalmaz.

 

Stephen King, Koşan Adam romanını sadece 7 gün içinde yazmıştır.

 

Daha İnce (Thinner)

Aşırı kilolu ve başarılı bir avukat olan Billy Halleck, arabasıyla yaşlı bir Çingene kadına çarparak ölümüne sebep olur. Nüfuzlu arkadaşları sayesinde yargılanmaktan kurtulur. Ancak adliye çıkışında ölen kadının 106 yaşındaki babası Taduz Lemke, Halleck’in yüzüne dokunarak tek bir kelime fısıldar: "Daha ince." Bu andan itibaren Halleck, tıp biliminin açıklayamadığı bir şekilde hızla kilo kaybetmeye başlar.

 

Billy günden güne erirken kaza gecesi kendisini koruyan yargıç ve polis müdürünün de benzer tuhaf lanetlerle (yüzde pul pul dökülmeler, aşırı sivilcelenme) intihar ettiğini öğrenir. Doktordan medet umamaz ve Çingene obasının peşine düşer. Dostu Ginelli, Çingenelere karşı acımasız bir savaş başlatarak Lemke’yi köşeye sıkıştırır. Lemke, laneti kaldırmak için Halleck’e büyülü bir turta verir: Lanet bu turtayı yiyen kişiye geçecektir.

 

Halleck, turtayı kendisini akıl hastanesine yatırmaya çalışan ve kazaya neden olduğunu düşündüğü karısı Heidi’ye yedirmeyi planlar. Eve döndüğünde turtayı masaya bırakır ve uyur. Sabah uyandığında, sevgili kızı Linda’nın da eve gelip turtadan yediğini görür. Çaresizlik ve suçluluk duygusu içindeki Halleck, kaderini kabullenerek kendisi de turtadan bir dilim keser.

 

Çaresizlik (Desperation, 1996)

1996 yılının Eylül ayında Stephen King, yayıncılık dünyasında eşsiz bir olaya imza atarak iki devasa romanı aynı anda yayımladı: Çaresizlik (Desperation) ve Düzenleyiciler (The Regulators). Birbirini tamamlayan bu iki eser; kenetlenen kapak resimlerini, Tak adındaki kadim iblisi ve paralel gerçekliklerde yaşayan ortak karakter kadrosunu paylaşır. Çaresizlik Stephen King adıyla, Düzenleyiciler ise yazarın alter egosu Richard Bachman adıyla yayımlanmıştır.

 

Romanın açılışı, Peter ve Mary Jackson çiftinin Nevada çölündeki 50 numaralı yolda ilerlerken hız sınır tabelasına çivilenmiş bir kedi görmeleriyle başlar. Kısa süre sonra 1.96 boyunda, adeta derisinden fırlayacakmış gibi duran devasa polis memuru Collie Entragian tarafından durdurulurlar. King, insanların otoriteye karşı duyduğu korkuyu işleyerek gerilimi tırmandırır.

 

Desperation Kasabası

Nevada’da 50 numaralı yolun kenarında bulunan küçük bir maden kasabasıdır. Yerin altında yaşayan kadim bir kötülük serbest kalana kadar yaklaşık 260 kişinin yaşadığı kasaba, kısa sürede bir hayalet kasabaya dönüşür. Tak adındaki iblis tarafından ele geçirilen polis memuru Collie Entragian, tüm kasabayı katlettikten sonra otoyoldan geçen insanları avlamaya başlar.

 

Tak / İblis: Çin Çukuru adı verilen madenin altında yüzyıllardır yaşayan kadim kötü varlıktır. Tak, bir ruhtan ziyade soyut bir "hastalık" veya gerçekliğin ötesinden gelen bir yabancı olarak tanımlanır.

 

"Can Tak" büyük tanrı anlamına gelirken, "Can Tah"lar onun küçük hizmetkarlarıdır. Çin Çukuru'nda bulunan kurt, çakal, yılan ve örümcek şeklindeki küçük taş oymalarda yaşarlar.

 

Çin Çukuru: Binlerce yıldır Tak ve Can-Tah'a ev sahipliği yapan madendir. 1859'da madencilerin bu taşları bulup delirmesi üzerine kapatılan maden, 1996 yılında madencilik şirketinin çalışanları tarafından yanlışlıkla yeniden açılınca iblis serbest kalmıştır.

 

Düzenleyiciler (The Regulators, 1996)

Çaresizlik (1996) romanı ile çok sıkı bağlantılara sahiptir. İki kitap arasında bir tür "ayna dünyası" ilişkisi kurulmuştur; bir kitapta ölen bir karakter diğerinde yaşayabilir, birinde çocuk olan diğerinde yetişkin olarak görünebilir.

 

Sıradan bir yaz gününde, Wentworth, Ohio'daki Poplar Caddesi'nde komşular gündelik işleriyle uğraşırken, caddenin başında tepesinde radar antenine benzer bir şey bulunan fütüristik kırmızı bir minibüs belirir. Bu araç, banliyö sakinlerinin hayatını sonsuza dek değiştirecektir.

 

Poplar Caddesi: Wentworth, Ohio'da bulunan 11 evli sakin bir banliyö caddesidir. 15 Temmuz 1996 öğleden sonra bu cadde, Tak adındaki iblisin otistik Seth Garin'in zihnini kullanmasıyla dış dünyadan koparılır. Evler kütük kulübelere dönüşür; sokakları çizgi film yapımı canavarlar, Vahşi Batı unsurları ve katil "Düzenleyiciler" basar. Seth'in ölümünün ardından cadde normale döner.

 

Seth Garin / Tak: Seth; altı yaşında, otistik ve psişik yetenekleri olan bir çocuktur. Tak adındaki iblis, çocuğun zihnini ele geçirerek onun televizyon, Western filmleri ve özellikle şiddet içeren MotoKops 2200 çizgi filmine olan tutkusunu somutlaştırır. Tak, Poplar Caddesi'ni terörize eden "Düzenleyiciler" suikast timini bu çocuğun hayal gücünden yaratır. Tak, insan tuvalet ihtiyacından iğrendiği için Seth tuvalete gittiğinde geçici olarak bedeni terk eder. Seth, zihninde olgun bir kişiliğe sahiptir ve teyzesi Audrey ile psişik olarak haberleşerek Tak'ı yok etmek için kendi canını feda eder.

 

İlgili Hikayeler

“Beşinci Çeyrek” (Fifth Quarter) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

İlk olarak 1972'de Cavalier dergisinde John Swithen takma adıyla (King'in bu adı kullandığı tek örnektir) yayımlanmıştır. Donald E. Westlake'in "Richard Stark" imzalı polisiye romanlarını anımsatan sert bir öyküdür. King, dipnotlarında bu öykünün Bachman tarzında yazıldığını doğrulamıştır.

 

“Uçurum” (The Ledge) – 1978, Gece Vardiyası

İlk olarak 1976'da Penthouse dergisinde yayımlanmış, daha sonra 1985 yapımı Kedi Gözü (Cat's Eye) filminin bir parçası olmuştur.

 

“Pes Edenler Şirketi” (Quitters, Inc.) – 1978, Gece Vardiyası

Sigarayı bırakmak isteyen bir adamın, şiddet ve tehdit içeren aşırı yöntemlerle çalışan bir şirkete bulaşmasını anlatır. Kedi Gözü filminde James Woods tarafından canlandırılmıştır.

 

“Göbekli Adam” (Man with a Belly) – 1978

Sadece Cavalier dergisinde yayımlanmış, King'in hiçbir derleme kitabına girmemiş son derece kasvetli bir suç öyküsüdür.

 

“Düğün Gösterisi” (The Wedding Gig) – 1985, İskelet Ekibi

İçki yasağı döneminde geçen ve ilk olarak 1980'de Ellery Queen's Mystery Magazine’de yayımlanan sert bir polisiye öyküdür.

“Benim Güzel Atım” (My Pretty Pony) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

King'in açıklamasına göre bu metin, Bachman'ın kiralık katil Clive Banning hakkındaki tamamlanmamış bir romanından alınmış bir kesittir. İlk olarak 1989'da Whitney Sanat Müzesi tarafından tanesi 2.200 dolardan satılan özel bir baskı olarak yayımlanmıştır (King'in en pahalı sınırlı baskısı).

 

“Dolan’ın Cadillac’ı” (Dolan's Cadillac) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

Nevada çölünde geçen ve Edgar Allan Poe'nun "Amontillado Fıçısı" öyküsünden esinlenen bir intikam öyküsüdür. King, Cadillac gömme teknikleri için 150 IQ'lu ağabeyi Dave King'den yardım almıştır. Öykü ilk olarak abonelikli Castle Rock gazetesinde tefrika edilmiştir.

 

“Jack Hamilton’ın Ölümü” (The Death of Jack Hamilton) – 2002, Her Şeyin Bir Sonu Vardır

John Dillinger çetesinin tetikçisi Homer Van Meter tarafından anlatılan tarihsel/kurgusal bir öyküdür.

 

“Ölüm Odasında” (In the Deathroom) – 2002, Her Şeyin Bir Sonu Vardır

Orijinal olarak Kan ve Duman (Blood and Smoke) sesli kitabında yer alan, son derece gerçekçi bir işkence ve kaçış öyküsüdür.

 

Sekizinci Bölüm - Hikayelerin Ötesinden: Daha Fazla Paralel Gerçeklik

“Kamyonlar” (Trucks) – 1978, Gece Vardiyası

Dünyadaki tüm kamyonların (ve araçların) kendi bilincini kazanarak insanları sistematik olarak köleleştirmesini ve öldürmesini konu alır.

 

“Gezi” (The Jaunt) – 1985, İskelet Ekibi / Farklı Mevsimler

Alfred Bester ve Robert A. Heinlein’ın klasik bilimkurgu eserlerine saygı duruşu niteliğindeki bu fütüristik öykü, insanlar ile nesneleri anında ışınlayan "Jaunting" teknolojisini anlatır.

 

“Sis” (The Mist) – 1985, İskelet Ekibi

İlk olarak 1980 tarihli Dark Forces antolojisinde yayımlanan eser, iki evrenin çarpışmasını ve teknolojiye güvensizliği işler. Karanlık Kule serisindeki evrenler arası geçit (portal) kavramıyla doğrudan bağlantılıdır.

 

“Plaj Dünyası” (Beachworld) – 1985, İskelet Ekibi

Çölle kaplı uzak bir gezegene zorunlu iniş yapan astronotları konu alan EC Comics tarzı bilimkurgu/korku öyküsüdür.

 

“Bütün Bu Karmaşanın Sonu” (The End of the Whole Mess) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

Dünya barışını sağlama arayışının feci bir felaketle sonuçlanmasını anlatan kasvetli bir uyarıcı bilimkurgu öyküsüdür.

 

“Eve Teslimat” (Home Delivery) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

George A. Romero'nun Yaşayan Ölülerin Gecesi evrenine saygı duruşu niteliğinde yazılmış zombi öyküsüdür. Dolores Claiborne ve Yüzyılın Fırtınası'nın geçtiği Little Tall Adası'nın paralel bir versiyonunda geçer.

 

“Doktorun Vakası” (The Doctor's Case) – 1993, Kabuslar ve Rüya Manzaraları

1987 tarihli Sherlock Holmes'ün Yeni Maceraları derlemesi için yazılmış, Arthur Conan Doyle'a saygı niteliğindeki kilitli oda gizemidir.

 

…

 

Stephen King: Kronolojisi

1947: Stephen Edwin King, 21 Eylül'de Maine, Portland'daki Maine Genel Hastanesi'nde doğdu.

 

1949: Babası Donald Edwin King ailesini terk etti.

1954–1960: Bilimkurgu/korku filmlerinden ve babasından kalan kitaplardan ilham alarak ilk öykülerini yazdı. İlk daktilosunu edinip dergilere öykü göndermeye başladı.

1962–1966: Lisbon Falls'ta lise okurken ileride Öfkelenmek (Rage) adıyla yayımlanacak ilk taslaklarını kaleme aldı.

1965: İlk kısa öyküsü "Ben Bir Genç Mezar Hırsızıydım" bir fanzinde yayımlandı.

 

1966–1970: Maine Üniversitesi İngilizce bölümünü bitirdi. İleride eşi olacak Tabitha Jane Spruce ile tanıştı. İlk profesyonel satışı "Cam Zemin" öyküsüyle gerçekleşti. Uzun Yürüyüş romanını yazdı.

1971: Tabitha ile evlendi; Hampden Akademisi'nde İngilizce öğretmenliğine başladı. Koşan Adam ve Carrie üzerinde çalıştı.

1973: Doubleday Yayınevi Carrie’yi satın aldı (2.500$ avans). Anneleri Nellie Ruth King vefat etti.

 

1974–1975: Carrie basıldı, ciltsiz yayın hakları 400.000 dolara satıldı. 'Salem'in Lot'u yayımlandı.

1976: Brian De Palma yönetimindeki Carrie filmi büyük bir gişe başarısı yakaladı.

1977: Medyum (The Shining) yayımlandı. İlk "Richard Bachman" takma adlı romanı Öfkelenmek (Rage) basıldı. Peter Straub ile ömür boyu sürecek dostluğu başladı.

1978: İlk öykü derlemesi Gece Vardiyası ve Mahşer (The Stand) yayımlandı.

1979: Ölü Bölge (The Dead Zone), King'in New York Times listesinde 1 numaraya yükselen ilk kitabı oldu. İkinci Bachman romanı Uzun Yürüyüş basıldı.

 

1980–1982: Tepki (Firestarter), Kujo, Farklı Mevsimler ve ilk Karanlık Kule kitabı (Silahşör) yayımlandı. Stanley Kubrick'in The Shining filmi vizyona girdi.

1983–1984: Christine, Hayvan Mezarlığı, Tılsım (Peter Straub ile) ve Bachman imzalı Daha İnce (Thinner) yayımlandı.

1985: King, yerel bir gazete haberinde Richard Bachman takma adını kullandığını resmen itiraf etti. İskelet Ekibi ve toplu Bachman eserlerini içeren Bachman Kitapları basıldı. İlk yönetmenlik denemesi olan Maksimum Aşırı Hız (Maximum Overdrive) filmini çekti.

 

1986–1989: O (It), Sefalet (Misery), Tommyknockers, Karanlık Yarım yayımlandı. Rob Reiner’ın Benimle Kal (Stand by Me) filmi gösterime girdi.

1990–1993: Ruhlar Dükkanı (Needful Things), Gerald'ın Oyunu, Dolores Claiborne ve Kabuslar ve Rüya Manzaraları basıldı. Frank Darabont imzalı Esaretin Bedeli (The Shawshank Redemption) filmi vizyona girdi.

 

1996–1998: Çaresizlik ile Bachman imzalı Düzenleyiciler aynı anda yayımlandı. "Siyah Takım Elbiseli Adam" O. Henry Ödülü'nü kazandı. Kemik Torbası basıldı.

1999: Frank Darabont'un yönettiği Yeşil Yol (The Green Mile) filmi uyalandı. 19 Haziran 1999'da King, geçirdiği ağır trafik kazasında ciddi şekilde yaralandı ve uzun süreli bir iyileşme sürecine girdi.

2000: Yayıncılıkta bir devrim yaparak "Riding the Bullet" ve The Plant eserlerini doğrudan internet üzerinden dijital olarak satışa sundu. Otobiyografik yazarlık rehberi Yazma Üzerine (On Writing) yayımlandı.

 

2001–2003: Peter Straub ile ikinci ortak kitabı Kara Ev yayımlandı. Entertainment Weekly dergisinde haftalık yazılar yazmaya başladı.

2003–2004: Karanlık Kule serisinin son üç cildi (Calla'nın Kurtları, Susannah'nın Şarkısı, Karanlık Kule) peş peşe yayımlanarak epic seri tamamlandı. Gizli Pencere filmi vizyona girdi.

2005: Polisiye/gizem serisi bünyesinde Colorado Kid (Colorado Çocuğu) duyuruldu ve basıma hazırlandı.

…

 

King hakkında yazanlar:

Michael R. Collings, 1985

Don Herron, 1988

George Beahm, 1991

Stephen J. Spignesi, 1991

Michael R. Collings, 2003

 

Danse Macabre (Ölüm Dansı)

Yazarın kendi kaleminden korku türü üzerine görüşlerini sunduğu en kişisel kurgu dışı eseridir.

 

Stephen King'in Kurgu Eserleri, Yayınlanma Sırasına Göre

1. Carrie (1974)

2.'Salem'in Lotu (1975)

3. Öfkelenmek (Richard Bachman tarafından) (1977)

4.Parlayan (1977)

5. Gece Vardiyası (1978) (koleksiyon)

6.Duruş (1978)

7. Uzun Yürüyüş (Richard Bachman tarafından) (1979)

8.Ölü Bölge (1979)

9.Ateş Başlatıcı (1980)

10. Yol çalışması (Richard Bachman tarafından) (1981)

11. Kimin (1981)

12.Creepshow (1982)

13. Koşan Adam (Richard Bachman tarafından) (1982)

14.Kara Kule: Silahşör (1982)

15. Farklı Mevsimler(koleksiyon) (1982)

16.Christine (1983)

17.Evcil Hayvan Mezarlığı (1983)

18. Tılsım (Peter Straub ile birlikte) (1983)

19. Daha ince (Richard Bachman tarafından) (1984)

20.Kurt Adam Döngüsü (1985)

21. İskelet Ekibi (koleksiyon) (1985)

22. Kedi Gözü (Orijinal senaryo) (1985)

23. BT(1986)

24.Kara Kule II: Üçün Çizimi (1987)

25.Ejderhanın Gözleri (1987)

26. Sefalet (1987)

 

27.Tommyknockers (1987)

28.Karanlık Yarım (1989)

29. Gece Yarısını Dört Geçe (koleksiyon) (1990)

30.İhtiyaç Duyulan Şeyler (1991)

31. Stephen King'in Altın Yılları (Orijinal televizyon dizisi) (1991)

32.Karan Kule III: Çorak Topraklar (1991)

33. Uyurgezerler(Orijinal senaryo) (1992)

34.Gerald'ın Oyunu (1992)

35.Dolores Claiborne (1993)

36.Kabuslar ve Rüya Manzaraları (derleme) (1993)

37. Uykusuzluk (1994)

38.Gül Kırmızı Boyası (1995)

39.Yeşil Yol (1996)

40.Çaresizlik (1996)

41. Düzenleyiciler (Richard Bachman tarafından) (1996)

42.Karanlık Kule IV: Büyücü ve Cam (1997)

43. Altı Katlı(koleksiyon) (1997)

44.Kemik Torbası (1998)

45. Yüzyılın Fırtınası (Orijinal mini dizi) (1999)

46.Tom Gordon'a Aşık Kız (1999)

47.Atlantis'teki Kalpler (1999)

48.Düş Kapanı (2001)

49. Kara Ev (Peter Straub ile birlikte) (2001)

50.Bir Buick 8'den (2002)

51. Her şeyin bir sonu vardır. (koleksiyon) (2002)

52.Kara Kule V: Calla Kurtları (2003)

53.Kara Kule VI: Susannah'ın Şarkısı (2004)

54.Kara Kule VII: Kara Kule (2004)

55.Colorado Çocuğu (2005)

56. Hücre (2006)

…