4 Haziran 2026 Perşembe

Harro von Senger - Savaş Hileleri 3 - Notlar

Harro von Senger - Savaş Hileleri 3 - Notlar

Strategemler Cilt: 3

Mütercim: Efkan Canşen, Anahtar Yayınları, 2005

 


28. Strategem

Merdiveni Alıp Götürmek İçin Bakışları Dama Çevirtmek

Stratejinin işleyişi şu şekildedir: Birini veya bir orduyu geri dönüşü olmayan kriz/çıkmaz bir duruma (dama) çekip ardından kaçış yolunu (merdiveni) elinden almak.

Yalnızca tek tek kurtulma imkanı bırakılmayıp, tek seçeneğin zafer ya da ölüm olduğu anlarda etkilidir.

Askerlerin kaçış yolu veya tereddüt edecek vakti kalmadığında ortaya çıkan mutlak kriz bilinci en yüksek savaş gücünü doğurur.

 

Havayollarının sık uçanlara sunduğu mil/hediye puanları müşteri için yemdir. Müşteri bir kez bu sisteme dahil olduğunda (dama çıktığında), biriktirdiği avantajları kaybetmemek için sürekli aynı firmayla uçmak zorunda kalır (merdiven çekilmiştir).

 

29. Strategem

Kurumuş Ağaçları Yapma Çiçeklerle Bezeme

Mevcut zayıflıkları, eksiklikleri, güçsüzlükleri veya yoklukları dışarıya karşı görkemli, zengin ve güçlü göstererek yanıltıcı bir izlenim (makyaj/ön cephe süslemesi) yaratma ilkesine dayanır.

 

Yerel yöneticilerin üst düzey denetimler öncesinde sokakları süslemesi, seyyar satıcıları saklaması, hasat olgunluğuna ulaşmamış buğday tarlalarında göstermelik biçerdöver çalıştırması, bakımsız kalıp kuruyacak fidanları başarı gibi raporlaması. Yanlışları gizleyip sadece başarıları öne çıkarmaya "kendine çiçek yapıştırmak" denir.

 

ABD pazarına tek başına giremeyen Japon "Kano" firmasının, tanınmış bir Amerikan firması (B.H.) ile birleşerek "B.H.-Kano" adıyla pazara girmesi. Güçlendikten sonra Amerikan firmasından ayrılıp "Kano" adıyla bağımsız dev haline gelmiştir.

 

30. Strategem

Konuğun Rolünü Ev Sahibinin Rolüne Dönüştürmek

Bu stratejinin özü Pasif, savunmada, zayıf, ikincil veya dışarıdan gelen (konuk) konumundayken; inisiyatifi, kontrolü, yetkiyi ve yönetimi aşamalı veya ani hamlelerle ele geçirerek mülkün/tahtın asıl sahibi (ev sahibi) haline gelmektir.

 

Gugukkuşu yumurtasını konakçı kuşun yumurtasının rengine ve ağırlığına uydurur. Başka kuşun yuvasına gizlice yumurtlar. Yumurtadan erken çıkan civciv, ev sahibinin kendi yavrularını yuvadan aşağı atar ve öz ebeveynleri kendisine köle ederek yuvayı tamamen ele geçirir.

 

Coca Cola, Çinli üreticilere ücretsiz tesis ve formül verip kârı onlara bırakmış gibi görünerek (yem); reklam masraflarının yarısını Çinlilere ödetmiş ve kısa sürede yerli markaları silerek Çin meşrubat pazarının "ev sahibi" (hakimi) olmuştur.

Ev sahibi, durumun farkına vardığında artık konuğu dışarı atamayacak kadar ona bağımlı hale gelmiştir.

 

31. Strategem

Güzel Kadın Strategemi

Doğrudan askeri veya sert güçle yenilemeyen bir rakibi; cinsel çekicilik, lüks, sefahat, para veya zaaflara hitap eden cazip araçlar (yemler) sunarak içten zayıflatmak, iradesini bozmak ve çökertmek stratejisidir.

 

Sert çatışmayla kazanılamayan üstünlük, rakibin duygusal ve seksüel zaafları işlenerek sağlanır. Kadın/erkek veya değerli bir nesne, strategem uygulayıcısının elinde bir "silah" rolü üstlenir.

 

"Güzel Kadın" semboliktir. Rakibin direncini kıran para, rüşvet, güç, lüks tutkusu veya hobiler (şans oyunları) bu strategemin kapsamındadır.

 

Tanrı Enki'nin yarattığı "assinu" (yakışıklı/ışıklı erkek sevgili), Ölüler Diyarı Kraliçesi Ereshkigal'ı büyüleyip kendisine aşık ederek yaşam suyunu alır ve Inanna'yı canlandırır.

 

Zeus, Prometheus'un ateşi çalmasına karşılık erkek insanlığa bir ceza ("güzel bir kötülük") olarak Hephaistos ve Athena'ya Pandora'yı ürettirir; Hermes ise ona hile ve strategem bilgisi yükler.

 

32. Strategem

Boş Kent Strategemi (Açık Kent Kapısı Strategemi)

Shu İmparatorluğu'nun başkomutanı Zhuge Liang, Xicheng kentinde sadece 2.500 askeriyle mahsur kalır. General Sima Yi komutasındaki 250.000 kişilik Wei ordusu şehre yaklaşmaktadır.

Zhuge Liang paniğe kapılmaz; şehir kapılarını sonuna kadar açtırır, halk kılığındaki birkaç adama caddeleri süpürtür. Kendisi ise surların üzerine çıkarak neşeyle kayagum (müzik aleti) çalıp şarkı söyler.

Sima Yi, Zhuge Liang'ın asla risk almayan aşırı tedbirli yapısını bildiğinden, bu rahatlığın arkasında büyük bir pusu olduğunu düşünür. Tuzağa düşme korkusuyla kuşatmayı kaldırıp geri çekilir.

 

Sun Quan, şehir duvarları yıkılan Shiyang'a saldırdığında, Wei generali Wen Pin şehirdeki herkesin gizlenmesini emreder. Terk edilmiş görünen şehri gören Sun Quan, tuzak şüphesiyle bölgeyi terk eder.

 

1480 / Granddük III. Ivan, Ugra nehrinde karşı karşıya geldiği Altın Sürü (Moğol/Tatar) ordusu önünde askerlerine aniden geri çekilme emri verir. Tatarlar bunu bir savaş hilesi (tuzak) sanarak panikle kaçarlar. Böylece Moğol egemenliği hiç savaşılmadan sona erer.

 

Kocası pazara gittiğinde eve giren kötü niyetli bir yabancıyı vazgeçirmek isteyen kadın, kilerden çıkardığı 10 çift ayakkabıyı ve leğeni kapı önüne dizerek birazdan 8 orman işçisinin geleceği izlenimini yaratır. Yabancı, kalabalık bir grupla karşılaşmaktan korkarak kaçar.

 

Politika / Gerçek ekonomik ve siyasi çöküşü tumturaklı ideolojik söylemlerle saklayıp "düzen ve güç var" süsü vermek…

 

Bürokrasi / Yetkililerin yerinde olmaması, sorumluluktan kaçması veya iş yapmadığı halde iş yapıyormuş gibi görünmesi…

 

33. Strategem

Gizli Ajanlar Strategemi / Nifak Sokma Strategemi

Bu stratejinin özü düşmanın casusunu kendi lehimize döndürmek (ikili ajan), düşmanın içine nifak tohumları ekerek birliğini parçalamak ve düşmanın gücünü yine düşmanın kendisine karşı kullanmaktır.

 

Sun Tzu’nun tanımladığı 5 Tip Gizli Ajan

Yerli Ajanlar: Düşman halkından devşirilenler.

İç Ajanlar: Düşman yönetimindeki kırgın, cezalandırılmış, para canlısı veya dönek memurlar.

Döndürülmüş Ajanlar (Fanjian - İkili Ajanlar): Düşman adına çalışırken rüşvet/tehditle taraf değiştiren veya zararsız hale getirilmeyip bilinçli olarak yanlış bilgiyle beslenen casuslar.

Kurtuluşu Olmayan Ajanlar: Yanlış bilgiyi düşmana götürmesi için bilerek ölüme/gözden çıkarılmaya gönderilenler.

Hayatta Kalan Ajanlar: Bilgi toplayıp sağ salim kendi merkezine dönenler.

 

Nifak Sokma Yöntemleri

Söylenti Yaymak: Masrafsız ve etkisi yüksek bir yöntemdir.

Müfteriler ve söylenti çıkaranlar ak mermeri kirleten "Yeşil Sineklere" benzer.

Düşman gruplarından birini kayırıp diğerini iterek aralarında kıskançlık yaratmak.

Ajitasyon: Yapay çelişki üretmekten ziyade, düşmanın kendi içindeki potansiyel çatışma noktalarını tetikleyip rakibin kendi kendini yemesini sağlamak.

 

Büyük Britanya

Avrupa kıtasında güç dengesini korumak için halkları birbirine düşürmüş; Hindistan/Pakistan ayrışmasında, Sri Lanka’daki (Tamil-Sinhal) ve Filistin’deki etnik/dini çatışmalarda "böl ve yönet" politikası izlemiştir.

 

Fransa

Hint-Çini'de Kamboçyalılar ve Vietnamlıları birbirine kışkırtmış; Ruanda'da misyonerler vasıtasıyla halkı yapay ırksal kategorilere ayırarak gelecekteki katliamların zeminini hazırlamıştır.

 

İsrail

80’li yılların başında FKÖ’yü zayıflatmak amacıyla Hamas ve köktendinci yapıların önünü açmıştır.

 

34. Strategem

Kendini Yaralama Strategemi

Düşmanı yanıltmak, güvenini kazanmak veya onu tuzağa düşürmek amacıyla kişinin kendisine ya da kendi tarafındaki birine kasten zarar vermesi/aşağılaması esasına dayanır.

 

General Yue Fei, haydut Yang Hu'yu görevinde başarısız olduğu gerekçesiyle kırbaçlayarak cezalandırır.

Gerçekten cezalandırılan Yang Hu, daha sonra bu kırbaçlanmayı ve intihar tehdidini bir strategem olarak kullanarak diğer haydut liderlerinin (Lüo Hui ve Wan Ruwei) güvenini kazanır ve onları etkisiz hale getirir.

 

Roma’nın son kralı Tarquinius Superbus, Gabii kentini savaşla ele geçiremeyince aldatmacaya başvurur.

Oğlu Sextus, babasının kendisine zulmettiği ve suikastçiler gönderdiği yalanıyla Gabii’ye kaçar.

Gabii halkının güvenini kazanan Sextus, askeri başarılarıyla generalliğe yükselir. Babasından kapalı bir mesaj (bahçedeki en yüksek gelincik çiçeklerinin başını kesme hareketi) alınca, Gabii’nin önde gelen liderlerini idam ettirerek veya sürerek şehri Roma’ya teslim eder.

 

İnsanların durup dururken kendilerine zarar vermeyeceği varsayımı, kurban rolüne giren kişiye otomatik bir güven ve sempati kazandırır. Muhakeme gücünü felç eder.

 

Bir Japon patron, Danimarka’daki korunaklı bir bira fabrikasının formüllerini almak için kaza senaryosu tezgahlayarak bacağını kestirmiş, fabrikaya kapıcı olarak girip 3 yıl boyunca tüm know-how'ı çalmıştır.

 

35. Strategem

Zincirlenme Strategemi

Birden fazla hamlenin, olayın, kişinin veya stratejinin bir zincirin halkaları gibi birbirine bağlanması, kenetlenmesi veya aynı amaca hizmet edecek şekilde art arda dizilmesi esasına dayanır.

 

Zhou Yu ve danışmanı Pang Tong, Cao Cao’nun devasa ordusunu ve donanmasını yok etmek için bir strateji zinciri kurarlar.

Huang Gai kendini yaralayarak (34. Strategem - Acı Strategemi) taraf değiştirmiş gibi yapar.

Pang Tong, Cao Cao’nun karargahına sızar. Cao Cao'nun kuzeyli askerlerinin nehirde tutamayıp tutulduğunu (deniz tutması/hastalık) görerek ona "Gemileri demir halkalarla birbirine zincirleyip üzerini tahtalarla kaplarsa askerlerin karadaymış gibi rahat edeceğini" tavsiye eder (7. ve 10. Strategemler).

Cao Cao bu tavsiyeyi harika bir fikir sanarak tüm filosunu birbirine zincirler.

Zhou Yu, rüzgarın yön değiştirmesini bekleyip ateşe verilmiş yirmi gemiyi zincirlenmiş Cao Cao donanmasının üzerine sürer. Gemiler birbirine bağlı olduğu için hiçbir kaçış yolu kalmaz ve Cao Cao'nun devasa donanması tamamen yanarak yok olur.

 

Çok satan (aranan) bir malı, ancak yanında satılması zor olan kötü bir malı da satın alma şartına bağlayarak birlikte satmak.

 

Judit Kitabı

Judit tövbe elbiselerini çıkarır, en ihtişamlı takılarını takar ve rakipsiz bir güzelliğe bürünür.

Asur karargahına giderek "İbranilerin günah işlediğini, Tanrı'nın onları cezalandıracağını ve şehri Holofernes'e teslim etmek için rehberlik edeceğini" söyleyerek yalan söyler; komutanın güvenini ve hayranlığını kazanır.

Her gece duaya çıkma bahanesiyle Asur nöbetçilerini ve karargahı bu eyleme alıştırır. Böylece kafa kesme eyleminden sonra orgaizasyondan kaçışı fark edilmeyecektir.

Holofernes, Judit'in güzelliğiyle sarhoş olup yatağında sızdıktan sonra, Judit komutanın kendi kılıcıyla başını keser.

Judit, kestiği başı Betulia surlarına astırır. İsrail askerleri saldırır gibi yaparak panik çıkarır. Komutanlarının başsız cesedini gören Asur ordusunda kaos çıkar ve dağılırlar.

 

Dev bir usta, Asgard kalesini bir yılda bitirme şartıyla Güneş, Ay ve Tanrıça Freya'yı ister. İnşaatın bitmesine ramak kala Loki, dişi bir at kılığına girer.

Ustaya yardım eden devasa aygır Svadilfari’yi cinsel dürtüleriyle kışkırtarak kaçırır.

İş gücünden mahrum kalan devin süresi dolar ve kale yarım kalır. Böylece tanrılar üstünlüklerini koruyarak devin tehdidini bertaraf etmiş olurlar.

 

Küresel sermaye ve malların serbest dolaşımına izin verirken, insanların serbest dolaşımına izin vermez.

Hayat artık sadece ulus-devlet sınırları içinde cereyan etmiyor. Teknoloji, kültür ve ekonomi, sınırları çaprazlama ihlal ediyor.

 

Bir İpte İki Çekirge

Doğrudan yenilemeyen güçlü bir düşmanı, kendi iç çelişkileriyle veya başka güçlerle birbirine bağlayarak/zincirleyerek hareket kabiliyetinden yoksun bırakmak…

Tarafları birbirine düşürerek veya pazarlığa zorlayarak direnci kırmak…

 

36. Strategem

En İyisi Sıvışmak

Eğer tüm olasılıklar tükenmişse, yıkım ve mutlak yenilgi kaçınılmaz hale gelmişse; gücü korumak, zaman ve mesafe kazanmak için dümeni hızla çevirip geri çekilmek (sıvışmak) en mantıklı stratejidir.

Bu bir "kaçış" gibi görünse de, amaç teslim olmak değil; kuvveti koruyarak ileride yeniden savaşabilmek veya şartları kendi lehine çevirmektir.

"Sıvışmak", sadece fiziki bir kaçış değil; dünyevi heveslerden, küçük hesaplardan, bürokratik hırslardan ve boş kavgalardan kendini çekme, soğukkanlı bir umursamazlık (desinvolture) gösterme olgunluğu olarak da uygulanabilir.

 

1934-1936 Uzun Yürüyüş

Kızıl Ordu'nun ağır kayıplar altındayken güneyden Shaanxi'ye yaptığı 10.000 kilometrelik efsanevi yürüyüş, Çin askeri literatüründe 36. Strategem'in en büyük stratejik geri çekilme örneklerinden biri kabul edilir.

 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder